Europees Parlement in rapport; Geheime dienst VS luistert Europa af

AMSTERDAM, 5 FEBR. De Verenigde Staten tappen stelselmatig al het Europese telefoon-, fax- en e-mailverkeer af. Via een netwerk van satellieten luistert de tot voor kort geheime Amerikaanse National Security Agency (NSA) Europa af.

Deze bevindingen staan in een rapport dat in opdracht van het Europees Parlement werd opgesteld. Het rapport, getiteld 'An Appraisal of Technologies of Political Control', waarschuwt voor onopgemerkt misbruik van moderne informatie- en communicatietechnologieën. Deze ontwikkelen zich zo snel dat de politiek er absoluut geen zicht op heeft, aldus het rapport.

Politici, burgers, vakbonden en bedrijven worden massaal afgeluisterd en bespioneerd. Behalve de Amerikaanse houden ook andere 'niet-Europese' geheime diensten zich hiermee bezig. Het rapport, dat deze niet-Europese geheime diensten niet nader specificeert, spreekt van een “wereldwijde bewakingsmachinerie”.

Het is voor de eerste keer dat het bestaan van het Amerikaanse elektronische spionagesysteem ECHELON in een rapport wordt bevestigd. ECHELON is volgens het rapport niet opgezet voor militaire doeleinden, maar om burgers, politici, vakbonden en bedrijven te bespioneren. Het systeem is ontworpen om enorme hoeveelheden gegevens te analyseren. Met behulp van intelligent agents, de zogeheten slimme computerprogramma's, wordt op bepaalde trefwoorden naar informatie gezocht, aldus het rapport.

Het rapport werd geschreven in opdracht van het directoraat-generaal Onderzoek van het Europees Parlement. Aan de studie, die uitkwam onder de verantwoordelijkheid van de Omega Foundation, werkten diverse Britse, Duitse, Amerikaanse en Australische hoogleraren en politici mee.

Het rapport waarschuwt voor het gebruik van geavanceerde computertechnologieën als neurale netwerken en kunstmatige intelligentie door veiligheidsdiensten. De vrijheid van de burger kan volgens het rapport door zulke technologieën op ondemocratische wijze ingeperkt worden. De technologieën zijn zo krachtig dat het hele leven van burgers in de gaten gehouden kan worden.

Hoewel opsporing zonder verdenking in de meeste lidstaten van de Europese Unie verboden is, waarschuwt het rapport voor het gebruik van gegevens die via moderne bewakingstechnologieën zijn verkregen. Politie en justitie zullen ze waarschijnlijk ondanks een verbod toch gebruiken.

Het rapport raadt het Europees Parlement aan om aan te dringen op regelgeving die het gebruik van allerlei geavanceerde digitale afluisterapparatuur en computerprogramma's aan banden legt.