Vliegtuig raakt kabelbaan: 20 doden

ROME, 4 FEBR. Twintig mensen, onder wie een Nederlandse vrouw, zijn gistermiddag omgekomen toen de cabine van een skilift in de Italiaanse Dolomieten naar beneden stortte nadat een Amerikaans vliegtuig tegen de kabels was gevlogen.

Volgens een reconstructie op basis van getuigenverklaringen heeft de Amerikaanse piloot bij een trainingsvlucht op lage hoogte geprobeerd onder de kabels door te vliegen. Met de punt van de staart zou de laagsthangende kabel zijn doorgesneden. Het toestel, een Grumman EA-6B Prowler voor elektronische oorlogvoering, is een kwartier later veilig geland op de honderd kilometer verder gelegen NAVO-basis Aviano, uitvalsbasis voor de vluchten boven Bosnië.

De gondel, die skiërs van de 2.200 meter hoge berg Cermis terugbracht naar het dalstation, viel tachtig meter naar beneden. Daarna gleed hij nog een paar honderd meter verder over de berghelling. Geen van de inzittenden heeft deze val overleefd. “De cabine is als een kartonnen doos uit elkaar gevallen, vertelde politieman Paolo Sartori, een van de eerste reddingswerkers die ter plaatse was. “Hij is platgedrukt als een sandwich. Overal lagen menselijke resten en de sneeuw zat vol bloed.”

De lift bij het stadje Cavalese heeft twee cabines. Hij voert hoog over een vallei naar de berg. Wonder boven wonder bleef de andere cabine die naar boven ging, hangen. Omdat het tien over drie was en niemand meer naar boven wilde, zat daarin alleen de bediener van de deuren. “Ik hoorde een enorme klap en mijn cabine begon te schudden”, vertelde hij later. “Toen hij ophield met heen en weer draaien, lag ik op de grond en was er een ongelooflijke stilte. Ik zei tegen mezelf: nergens aan denken, anders word je gek.” Na een uur werd de man met een helikopter uit de gondel gehaald. Omwonenden hebben gezegd dat Amerikaanse piloten van Aviano regelmatig levensgevaarlijke stunts uithalen.

Pagina 5: Piloten vlogen eerder op zeer lage hoogte onder kabels door

Volgens ooggetuigen zouden al eerder piloten onder de kabels van de skilift zijn doorgevlogen. “Ze moeten stoppen met hun oorlogsspelletjes”, zei de president van de provincie Trento, Carlo Andreotti. “Als de Amerikaanse piloten hun eigen leven in gevaar willen brengen moeten ze dat zelf weten, maar het is onaanvaardbaar dat onschuldige toeristen daarvan de gevolgen dragen.”

De slachtoffers zijn geïdentificeerd als zeven Duitsers, vijf Belgen, drie Italianen, twee Polen, twee Oostenrijkers en een Nederlander. Behalve de Italiaanse liftbediende waren het allemaal wintersporters. Het Nederlandse slachtoffer is geïdentificeerd als Daniele G. De woonplaats was vanmorgen om privacy-redenen niet beschikbaar.

Het ongeluk heeft tot woedende reacties geleid in Italië. De communistische partij eiste onmiddellijke sluiting van alle Amerikaanse en NAVO-bases in Italië. De Democratische Partij van Links, de grootste regeringspartij, vroeg een spoedzitting van de Defensiecommissie van de Kamer van Afgevaardigden. President Oscar Luigi Scalfaro riep in ongebruikelijke harde bewoordingen premier Romano Prodi op tot “een urgente, zorgvuldige herziening van de regels voor militaire vluchten, om tragedies in de toekomst te voorkomen.”

De justitie heeft beslag laten leggen op het Amerikaanse toestel. Het Amerikaanse leger is een intern onderzoek begonnen en heeft de vier inzittenden van het toestel ondervraagd. De piloot heeft volgens een Amerikaanse woordvoerder gezegd dat hij niet in de gaten had dat hij de acht centimeter dikke kabel had geraakt. Het vliegtuig is daarbij licht beschadigd.

Er zijn zeven Amerikaanse bases in Italië. Aviano is daarvan de grootste, met ongeveer 6000 man personeel. Amerikaanse vliegers voeren dagelijks tientallen oefenvluchten uit boven Italië. Voorlopig zijn alle vluchten op lage hoogte opgeschort.

President Clinton heeft gisteravond gebeld met Prodi. Volgens zijn woordvoerder heeft hij gezegd dat hij “so sorry” is en beloofd dat de Verenigde Staten volledig zullen meewerken aan het onderzoek.

De precieze oorzaak van het ongeluk is nog onduidelijk. Slecht zicht wordt uitgesloten, want het was gisteren een koude heldere dag in de Dolomieten. De kabelbaan staat sinds de jaren zestig op alle kaarten. Volgens de officiële regels mag op trainingsvluchten niet lager dan 150 meter boven de grond worden gevlogen.

Met dezelfde kabelbaan is in maart 1976 ook een ernstig ongeluk gebeurd. Toen kwamen 42 mensen om toen hun gondel door een technisch probleem en onoplettendheid naar beneden viel.