Haagse arbiter opnieuw uitverkozen voor wereldkampioenschap voetbal; Van der Ende 'mentaal fris' naar WK

DEN HAAG, 3 FEBR. Voetbalscheidsrechter Mario van der Ende zal in de zomer in Frankrijk zijn tweede wereldkampioenschap fluiten. De 41-jarige Hagenaar behoort tot de 34 arbiters die door de wereldvoetbalfederatie FIFA voor het toernooi zijn aangewezen. “Mijn blijdschap is niet minder dan vier jaar geleden”, reageerde Van der Ende op het nieuws. “Het was echt niet zo vanzelfsprekend dat ik erbij zou zitten, want er zijn maar veertien man uit Europa opgeroepen.” Bij de 33 WK-grensrechters zit geen Nederlander.

Van der Ende hoorde het heuglijke bericht tijdens een bezoek aan oud-arbiter Leo van der Kroft, lid van de scheidsrechterscommissie van de KNVB en UEFA. “Hij was jarig en toen ik bij hem was rolde net de fax van de FIFA binnen. Zo kon ik hem feliciteren en hij mij. Dat was een bijzonder moment. Van der Kroft heeft aan de wieg van mijn carrière gestaan.” Als beginnend scheidsrechter kwam Van der Ende veelvuldig bij Van der Kroft over de vloer omdat hij destijds met diens dochter omging.

Van der Ende is sinds 1986 scheidsrechter in het betaald voetbal. Vier jaar geleden leidde hij drie wedstrijden bij het WK in de Verenigde Staten. Hij herinnert zich dat toernooi als “heerlijk vloeiend”. “Het verschil met toen is dat we nu niet te maken zullen hebben met extreme hitte. Trainen in sauna's hoeft deze keer dus niet. Voor de rest zal mijn voorbereiding niet veel anders zijn.”

Hij verwacht dat voor Frankrijk zijn “mentale frisheid” groter zal zijn dan in 1994. “Destijds was ik nog leraar en had ik problemen met het klaarstomen van examenkandidaten. Ik had te veel aan mijn hoofd. Dat is nu niet het geval.” Van der Ende werkt niet meer op school. Hij werkt twintig uur per week in dienst bij de KNVB, waarvoor hij onder andere cursussen geeft en scoutingswerk verricht. “Zo heb ik meer tijd voor mezelf.” Hij is fanatiek voorstander van een bestaan als fullprof. “Daar gaan we ook naar toe. Het kan niet meer zo zijn dat welwillende amateurs tussen goedbetaalde voetballers rondlopen. Topvoetballers verdienen topscheidsrechters. Je ziet het ook stap voor stap verbeteren. We hebben net met alle Nederlandse scheidsrechters een trainingskamp gehad in Spanje.”

Eind volgende maand zal de Nederlander zich met zijn WK-collega's in Frankrijk moeten melden. De scheidsrechters zullen dan hun eerste instructies krijgen en fysiek worden getest. “Daar maak ik me geen zorgen om. Dat zit wel goed”, aldus Van der Ende.

Bij het EK van 1996 leverde hij een uitstekende prestatie bij het duel tussen Denemarken en Portugal. Zijn rapportcijfer van de UEFA-waarnemer was een negen, maar hij kreeg in de rest van het toernooi geen andere wedstrijden meer toegewezen. De Belg Alex Ponnet, lid van de scheidsrechterscommissie, maakte later in een vraaggesprek een opmerking over het lichaamsgewicht van Van der Ende. “Ik denk dat het een opgeblazen verhaal was. De enige verklaring die ik heb gekregen, is dat ik geen wedstrijden kreeg omdat het Nederlandse elftal bij de laatste acht zat. De UEFA wilde alleen scheidsrechters uit niet-geplaatste landen.”

Toch sloeg hij de uitspraak van Ponnet niet in de wind. “Hij heeft waarschijnlijk een prikkel willen geven. Het kan altijd nóg beter. Ze mogen ook alles tegen me zeggen zolang het maar ten goede komt aan mijn prestaties. Maar ik weet zeker dat ik toen niet ben afgerekend op mijn gewicht. Meteen na het EK floot ik alweer in de Champions League, Manchester United en Galatasaray, dat zegt genoeg, dacht ik.” Van der Ende beaamt dat hij tijdens het EK zwaarder was dan bij het WK van 1994. “Ik zit nu al in de buurt van mijn WK-gewicht, ben maar 1,2 kilo zwaarder. En in de weken voor zo'n toernooi val je altijd nog een aantal kilo's af.”

Van der Ende verwacht in Frankrijk geen overdreven hard voetbal. “Ik denk dat dat reuze zal meevallen. Scheidsrechters worden ook steeds alerter. Daar worden we op getraind. We zullen moeten optreden tegen ruw spel en wangedrag.” Zoals het er nu naar uitziet, wordt het zijn laatste WK. Over vier jaar zal Van der Ende 46 jaar zijn en dat is te oud. De maximumleeftijd van een internationale arbiter is door de FIFA bepaald op 45 jaar. “Daar ben ik het niet mee eens”, zegt de Nederlandse WK-ganger. “Het kan nog veranderen, wie weet? Maar misschien vind ik het over een jaar of twee ook wel mooi geweest.”