Soros bezorgd over Russische roebel

Mega-belegger George Soros toonde zich tijdens het World Economic Forum in Davos somber over het Russische antwoord op Azië's economische crisis. Werd daarmee de kiem gelegd voor een speculatieve aanval op de Russische munt?

DAVOS, 2 FEBR. Het was een nauwelijks verholen oproep tot speculatie. George Soros, de financier-filantroop die munten kan maken en breken, liet afgelopen weekeinde in besneeuwd Davos doorschemeren dat hij de Russische roebel in het vizier heeft. “Rusland is kwetsbaar. Het bevindt zich in een uitermate onzekere positie. Met de Aziatische crisis zijn de internationale financiële omstandigheden veranderd en het Russische antwoord hierop gaat de verkeerde kant op. Dat geeft geen stabiliteit aan de roebel.”

Werd hier de kiem gelegd voor een speculatieve aanval op de roebel? In ieder geval was het een opmerkelijk staaltje van speculatie in de sneeuw.

Soros sprak op het World Economic Forum, een congres waar invloedrijke zakenlieden, politici en media elkaar ontmoeten in de beslotenheid van het Zwitserse ski-oord voor informele gedachtenuitwisselingen over de meest uiteenlopende onderwerpen. In de wandelgangen deden geruchten de ronde dat het beleggingsfonds van Soros grote posities tegen de roebel aan het opbouwen is. Publiekelijk liet hij zich hier evenwel niet over uit. Sinds Soros wereldfaam verwierf als 'de man die de Bank of England' bankroet speculeerde in de pond-crisis van september 1992, worden zijn uitlatingen over de stabiliteit van munten met de grootste aandacht gevolgd. Als Soros een munt kwetsbaar noemt, kan een speculatieve aanval ophanden zijn.

Zijn opmerkingen over Rusland waren des te opmerkelijker omdat hij zich positief uitliet over de munten van Brazilië en Argentinië. Deze landen hebben in antwoord op de Azië-crisis wel de juiste maatregelen genomen, zei Soros. Ook prees hij de stabiliteit van de Italiaanse lire en de Spaanse peseta in het licht van de komst van de Economische en Monetaire Unie. Maar het rommelt in Moskou. Eind vorige week verhoogde de Russische centrale bank de rente tot 42 procent. In de afgelopen drie maanden zijn volgens de president van de centrale bank, Sergei Dubinin, de Russische valutareserves gedaald met 7 miljard dollar tot 16 miljard dollar.

De kwetsbaarheid van de Russische munt plaatst Soros' kritische uitlatingen over Rusland in een opmerkelijk daglicht. Zijn woorden kunnen de instabiliteit uitlokken waarvoor hij waarschuwde. Daarbij zou hij als speculant tegen de roebel een aanzienlijke slag kunnen slaan. Soros filosofeerde in Davos over de “inherente instabiliteit van de financiële markten”. Volgens hem is dit een “zichzelf vernietigend proces”, waarbij de ene crisis de andere uitlokt. “Financiële markten kunnen niet in evenwicht zijn, omdat ze met hun huidige waardetoekenning de gebeurtenissen in de toekomst beïnvloeden.”

Hij noemde de Oost-Aziatische crisis als voorbeeld van zijn theorie. “We begrijpen niet wat er gebeurt en we konden dit ook niet voorspellen. Dat is beangstigend.”

Weliswaar verwachtte Soros niet dat de Aziatische crisis het internationale financiële stelsel zou vernietigen, maar deze zou wel moeten worden aangegrepen om de internationale instituties te hervormen die de stabiliteit kunnen vergroten. Onlangs heeft Soros voorgesteld om naast het Internationale Monetaire Fonds een International Credit Insurance Agency op te richten, dat toezicht zou moeten houden op de kapitaalstromen naar opkomende markten. Dit plan heeft weinig weerklank gekregen en in Davos gaf hij toe dat het “nog te vroeg” is voor een dergelijk initiatief.

De paradox van Soros is dat hij enerzijds als privé persoon pleit voor beteugeling van de internationale financiële markten, maar dat anderzijds zijn beleggingsfondsen als geen ander gebruik maken van de mogelijkheden die deze bieden. Zo ook met zijn waarschuwingen aan het adres van Rusland. Als de roebel de komende dagen onder druk komt te staan, dan heeft dat minder met instabiliteit van de markten te maken en meer met speculatieve posities die op die markten worden ingenomen. Soros heeft gewaarschuwd.