Rechter wil proces Papon blijven leiden

PARIJS, 30 JAN. Jean-Louis Castagnède wil blijven zitten als president van het Assisenhof in Bordeaux, dat onderzoekt of de Franse topambtenaar Maurice Papon schuldig is aan misdrijven tegen de menselijkheid. Castagnède zou nauwe familiebanden hebben met door de nazi's gedeporteerde joden.

De behandeling van de zaak, die al vier maanden duurt, is gistermiddag geschorst tot maandag. Na een uur verhoor verdaagde de president de zitting tot maandag, zonder verdere opgaaf van redenen. Een dag eerder had Arno Klarsfeld, een van de advocaten van de belanghebbende nazaten van tijdens de Tweede Wereldoorlog gedeporteerde joden uit de regio Bordeaux, tot ieders verrassing bekend gemaakt dat een aantal familieleden van Castagnède waren afgevoerd in 1942 en 1943. Zijn directe tante was aan de tocht naar Auschwitz ontsnapt.

De mededeling is als een bom ingeslagen en direct veroordeeld door advocaten en belanghebbenden. Zij vrezen dat het hele proces, dat al vele malen is vertraagd door de slechte gezondheid van de 87-jarige verdachte, in de war loopt. Sinds de nu ten laste gelegde feiten omtrent Papons rol in het bezette Bordeaux in 1981 bekend werden, heeft het zestien jaar geduurd tot het proces tegen hem begon.

Arno en nu ook zijn vader Serge Klarsfeld, Frankrijks meest vooraanstaande nazi-jager, hebben inmiddels verklaard niet het proces te willen breken, maar wel de verwijdering van de huidige president van het Hof uit de zaak na te streven. Sinds hij in oktober, in de allereerste dagen van het proces, Papon toestond als vrij man het proces mee te maken, vertrouwen de Klarsfelds niet meer op de onpartijdigheid van Castagnède.

Volgens de Franse wet behoort een verdachte zijn procedure voor het Assisenhof (drie beroepsrechters en negen lekenjuryleden) als gevangene te volgen. In het geval van Papon kan de beslissing van de president van het Hof betekenen dat Papon, zelfs als hij veroordeeld wordt, nooit meer een gevangenis van binnen hoeft te zien. Hij heeft er nu recht op ook zijn eventuele zaak in hoger beroep in vrijheid te mogen meemaken. Dat beroep kan weer jaren duren en Papons gezondheidstoestand doet geen eeuwig leven vermoeden.

Alle partijen in de zaak-Papon hebben hun vertrouwen in president Castagnède uitgesproken, maar de Klarsfelds zeggen binnenkort zijn ontheffing van de zaak te zullen eisen. Zij noemen het “belachelijk” dat Castagnède niet wist van zijn familieband met enige slachtoffers. Die waarheid moest volgens hen naar buiten komen, een president met deze betrokkenheid riskeert - zeker na een veroordeling - achteraf te worden beschuldigd van partijdigheid.