Israel mag zich van VS niet met Irak bemoeien

Net zoals tijdens de Golfoorlog van 1991 oefenen de VS druk uit op Israel buiten de zich ontwikkelende confrontatie met Irak te blijven.

TEL AVIV, 29 JAN. De VS oefenen druk op Israel uit zich met betrekking rond de Iraakse crisis op de achtergrond te houden. Vooruitlopend op het bezoek van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Madeleine Albright, dit weekeinde aan Jeruzalem, heeft Washington Israel langs diplomatieke kanalen op het hart gebonden aan de zijlijn te blijven. Volgens de Amerikanen compliceren opmerkingen van een woordvoerder van premier Netanyahu, gisteren, dat een Iraakse aanval op Israel gevaarlijker is voor Irak dan Israel, de situatie onnodig.

Ook tijdens de Golfoorlog in 1991, toen Israel door Irak met 39 Scud-raketten met conventionele ladingen werd bestookt, drong de toenmalige president George Bush er sterk bij premier Yitzhak Shamir op aan zijn kruit droog te houden. Toen was het bijeenhouden van de Amerikaans-Arabische alliantie tegen Irak voor Washington een topprioriteit. Zowel in Washington als in Jeruzalem werd ingezien dat president Saddam Hussein Israel onder raketvuur nam met het doel Israel in de strijd te betrekken en daardoor een wig tussen de Amerikanen en Arabieren te drijven.

Nu is de situatie fundamenteel anders en is er geen zicht op herstel van de Amerikaans-Arabische coalitie tegen Irak. Maar Israelische commentatoren zijn van oordeel dat de VS met het oog op hun belangen in de Arabische wereld ook dit keer gebrand zijn op een afzijdige Israelische opstelling. Minister Albright komt naar Jeruzalem om terwille van de Amerikaanse geloofwaardigheid in de Arabische wereld nog vóór een eventuele aanval op Irak op daadwerkelijke vooruitgang in het Israelisch-Palestijnse vredesproces te kunnen wijzen. Of premier Netanyahu in de nieuwe situatie bereid zal zijn de concessies te doen waartoe hij niet bereid was tijdens zijn recente besprekingen met president Clinton, is onduidelijk.

Moshe Arens, de minister van Defensie ten tijde van de Golfoorlog, is van oordeel dat Israel moet terugslaan als Saddam Hussein zijn land opnieuw aanvalt. Hij zei dat het vroegtijdig einde van de Golfoorlog Israel verhinderde luchtaanvallen en infanterie-acties tegen Irak uit te voeren.

De Israelische bevolking is de afgelopen dagen door elkaar tegensprekende uitspraken en beoordelingen over het vermogen van Irak om Israel met onconventionele wapens aan te vallen in verwarring gebracht. Maar hoewel de vraag naar gasmaskers toeneemt, heeft de bezorgdheid onder de bevolking nog niet de vorm van paniek aangenomen.

Israels leiders hebben geen enkele indicatie gegegen dat zoals in 1991 het geval is veiligheidskamers gereed moeten worden gemaakt en voedselvoorraden moeten worden aangelegd. Ze'ev Shiff, de militaire commentator van Ha'arets, oefent vanmorgen scherpe kritiek uit op het uitblijven van duidelijke informatie aan de bevolking over de gevaren van chemische en biologische wapens.