Rijbewijs meteen kwijt; Hogere straf voor rijden onder invloed

DEN HAAG, 22 JAN. Automobilisten die worden betrapt op rijden onder zware invloed raken onmiddellijk hun rijbewijs kwijt, in elk geval tot de rechtzitting. De gevangenisstraffen voor roekeloos rijgedrag en dronken rijden gaan omhoog.

De Tweede Kamer stemt vandaag hoogstwaarschijnlijk in met deze strafverzwaring. De Kamer debatteerde gisteren over een wetsvoorstel van het kabinet, dat mede op verzoek van Kamerlid Van Heemst (PvdA) is ingediend. Het verlangen van de politiek om onverantwoordelijke automobilisten harder aan te pakken is mede gevoed door een ongeval, waarbij een motorrijder in Zeeland een meisje doodreed.

Minister Sorgdrager (Justitie) had voorgesteld om de politie het rijbewijs meteen te laten innemen als een autombolist veel te hard heeft gereden dan wel dronken achter het stuur is gaan zitten. Een Kamermeerderheid van PvdA, CDA en VVD hadden daar grote bezwaren tegen, omdat de rechter zich dan niet meer buigt over de intrekking van het rijbewijs.

De Kamer is bevreesd dat dit in strijd is met de Europese regels, maar Sorgdrager bestreed dat gisteren. Volgens de PvdA zou in het nieuwe wetsvoorstel ook geen onderscheid meer gemaakt kunnen worden tussen een dronkelap achter het stuur en de vader die met te hoge snelheid zijn hoogzwangere echtgenote naar het ziekenhuis rijdt. De VVD keurt het af dat “de politieagent als het ware een rechter langs de weg” wordt.

De Kamer voelde wel veel voor een compromisvoorstel van het Kamerlid Van den Berg (SGP) om in elk geval het drankmisbruik lik-op-stuk aan te pakken. “De glasheldere norm die iedere weggebruiker, maar zeker iedereen die een motorvoertuig wil besturen, ingescherpt moet worden, is dat alcoholgebruik en deelname aan het wegverkeer elkaar uitsluiten”, zei hij. Wie met een slok op wordt betrapt, raakt zijn rijbewijs kwijt, in elk geval tot de rechtzaak, waar de rechter uiteindelijk beslist over de definitieve intrekking.

De verhoging van de maximumstraffen werd soepel door de Kamer geaccepteerd. Wie nu een fataal ongeluk veroorzaakt, terwijl er te hard of onder invloed werd gereden, kan een celstraf krijgen van drie jaar voor dood door schuld, in plaats van de huidige één jaar. Wie daarnaast de snelheid extreem heeft overschreden (vijftig procent of meer) of echt dronken een auto heeft bestuurd (een promillage van 1,3) kan zelfs voor maximaal negen jaar de gevangenis in gaan.

Jaarlijks komen twaalfhonderd mensen om het leven door te hard rijden en rijden onder invloed. Van Heemst sprak gisteren van 'ongeorganiseerde criminaliteit' en 'Russische roulette'. De mogelijkheden van rechters om daders zware straffen op te leggen zijn nu beperkt doordat de maximumstraffen laag zijn. Op doodslag staat vijftien jaar, maar dat is in de praktijk nauwelijks te bewijzen.