Nieuwe club tegen monarchie opgericht

ROTTERDAM, 22 JAN. Het erfelijk koningschap dient in Nederland te worden afgeschaft ten behoeve van een direct of indirect gekozen staatshoofd. Door middel van een referendum over de toekomst van de monarchie moet het Nederlandse volk bepalen of het de constitutionele monarchie kan worden vervangen door een Republiek der Nederlanden. Dat is de doelstelling van het Nieuw Republikeins Genootschap (NRG), dat dinsdag door ongeveer twintig personen is opgericht in Amsterdam.

Het Nieuw Republikeins Genootschap is een initiatief van twee studenten economie. Zij waren vanmorgen niet bereikbaar. Het Nieuw Republikeins Genootschap wil een brede volksbeweging worden. Dit in tegenstelling tot het Republikeins Genootschap, een groep vooraanstaande ondernemers, bestuurders en publicisten die sinds 1996 onder voorzitterschap van voormalig Elsevier-topman P.J. Vinken besloten bijeenkomsten organiseert om de mogelijkheid van een Nederlandse Republiek te bespreken.

Het Nieuw Republikeins Genootschap noemt in een manifest “de macht die de Koning in Nederland nog altijd heeft” via het recht een formateur te benoemen “onaanvaardbaar” en een “wezenlijk machtsmiddel in een land waar coalitieregeringen noodzakelijk zijn”. Ook het contraseign, de bevoegdheid van de koningin om alle wetten te ondertekenen, wijst het NRG af. Uit het slechte imago van het Britse koningshuis is volgens het NRG af te leiden dat een koningin als “niet gekozen visitekaartje” van Nederland “niet zonder risico is”.

Het NRG heeft voor de oprichtingsvergadering in de Amsterdamse Balie Paul Rosenmöller uitgenodigd. GroenLinks pleit in het verkiezingsprogramma voor een gekozen staatshoofd. Volgens een woordvoerder is echter geen sprake van enige band met het NRG en heeft Rosenmöller aan de invitatie geen gehoor gegeven. “Het is een publiek geheim dat Paul niet tot de tegenstanders van het koningshuis behoort en zich wat dat betreft ook niet zo in het eigen verkiezingsprogramma kan vinden”, aldus zijn woordvoerder.

Eind deze maand, als koningin Beatrix in Amsterdam op besloten wijze haar zestigste verjaardag viert, zal het NRG een in Amsterdam een gemaskerd schaduwbal organiseren.