Netanyahu wijkt niet voor pressie Clinton

WASHINGTON/ TEL AVIV, 21 JAN. Twee ontmoetingen tussen de Amerikaanse president Bill Clinton en de Israelische premier Benjamin Netanyahu hebben gisteren in Washington geen doorbraak opgeleverd.

Volgens een hoge Amerikaanse functionaris presenteerde Clinton tijdens de eerste bijeenkomst Netanyahu een nieuw voorstel inzake een - al geruime tijd vertraagde - Israelische troepenterugtrekking op de Westelijke Jordaanoever. Het document werd tijdens de tweede ontmoeting besproken. “Deze kloof heeft (..) een jaar bestaan. Die kan niet op één avond worden gedicht”, aldus minister van Buitenlandse Zaken Madeleine Albright na afloop van deze bijeenkomst. Overeengekomen is dat Netanyahu op een nader te bepalen tijdstip verder zal praten met Albright.

Radio Israel citeerde vanmorgen Amerikaanse bronnen in Washington die zeiden dat er “moeilijke momenten waren” tijdens de besprekingen tussen Clinton en Netanyahu. Netanyahu wees volgens deze bronnen het - niet nader omschreven - voorstel van Clinton af.

Volgens Israelische bronnen is Netanyahu zelf met ideeën gekomen die naar het oordeel van de Amerikanen niet voldoende zijn om het vredesproces verder te trekken. Clinton en zijn staf voerden volgens deze bronnen een “uitputtingsoorlog tegen Netanyahu” om hem tot concessies te bewegen.

Netanyahu begon de dag gisteren met een ontbijt met Albright. Daarna sprak hij anderhalf uur met Clinton en lunchte hij met vice-president Gore. Na een ontmoeting met senator Edward Kennedy sprak de Israelische premier met Nationale Veiligheidsadviseur Sandy Berger, en nogmaals enkele uren met Albright waarna hij werd uitgenodigd om 's avonds terug te keren naar het Witte Huis.

De VS proberen Netanyahu te bewegen om meer van de Westelijke Jordaanoever te ontruimen dan de negen procent die hij volgens de Amerikaanse pers heeft voorgesteld.

Pagina 4: Albright: gesprek met Netanyahu 'werk in uitvoering'

Van het door Israel bezette gebied is al 27 procent ontruimd en onder een vorm van Palestijns bestuur gesteld.

Morgen ontvangt Clinton de Palestijnse leider Yasser Arafat. Het Holocaust Memorial Museum in Washington heeft, onder druk van de Amerikaanse regering, besloten om Arafat alsnog officieel voor een bezoek en een speciale rondleiding uit te nodigen. Aanvankelijk had het museum gezegd dat de Palestijnse leider niet welkom was, al kon hij natuurlijk net als iedere gewone bezoeker een kaartje kopen. Dat was een slag in het gezicht voor de Amerikaanse regering, die het initiatief voor het museumbezoek had genomen.

Albright omschreef de intensieve besprekingen met Netanyahu gisteren als “werk in uitvoering”. Netanyahu zelf zei dat hij met de Amerikanen probeert “een pakket van goede wil” samen te stellen. Hij ontkende dat hij zich onder druk gezet of gebruskeerd voelt door de Amerikaanse regering. Toch wisselden Clinton en Netanyahu de afgelopen dagen diplomatieke steken onder water uit. The Washington Post sprak gisteren zelfs van snub diplomacy, diplomatie per affront. Zo was de Israelische premier niet uitgenodigd om te overnachten in Blair House, het gastenverblijf van het Witte Huis. Ook was er geen gezamenlijke persconferentie in het Witte Huis. Op zijn beurt brak Netanyahu met het protocol door maandag, na zijn aankomst in de Verenigde Staten, politieke tegenstanders van Clinton op te zoeken voor hij de president had ontmoet.

Netanyahu verscheen bij een bijeenkomst van conservatieve joodse en christelijke organisaties, waar onder meer dominee Jerry Falwell sprak, de oprichter van de conservatief christelijke organisatie Moral Majority en een bijzonder uitgesproken tegenstander van Clinton. Een persoonlijke ontmoeting met Falwell, die Netanyahu de “Ronald Reagan van Israel” noemde, werd op het laatste moment in het programma van de Israelische premier ingelast.

Ook sprak Netanyahu met de Republikeinse leider Newt Gingrich, die de Amerikaanse regering gisteren per brief verweet dat ze er “bewust voor gekozen heeft” Israel te “beledigen en ondermijnen” door Netanyahu niet met alle egards te ontvangen. Maar volgens het Witte Huis is er geen sprake van dat de Israelische leider opzettelijk voor het hoofd wordt gestoten. De woordvoerder van de president wees er op dat Clinton Netanyahu zes keer heeft ontvangen, meer dan enige andere buitenlandse politieke leider.