Weer moordaanslag; Spiraal van geweld dreigt in N-Ierland

LONDEN, 20 JAN. De 52-jarige katholieke taxichauffeur Larry Brennan is gisteravond doodgeschoten in Zuid-Belfast. Hij was het derde slachtoffer van terreuracties binnen 36 uur in Noord-Ierland.

De strijd tussen twee rivaliserende terreurorganisaties die zich niet houden aan een staakt-het-vuren dreigt Noord-Ierland onder te dompelen in een geweldsgolf. De twee splintergroepen zijn in oorlog sinds eind december de leider van de Loyalist Volunteer Force (LVF) door de republikeinse Irish National Liberation Army (INLA) werd vermoord. Elke dode wordt gewroken, liefst in veelvoud, waardoor een spiraal van geweld is ontstaan.

Het gevaar is groot dat de terreurorganisaties die zich wel aan het staakt-het-vuren houden door de stroom van vergeldingsacties worden meegesleept. Een algehele hervatting van terreur zou het einde betekenen van het Noord-Ierse vredesproces.

Kranten in Belfast melden vandaag dat de Noord-Ierse bevolking angstiger en ongeruster is dan ze in jaren is geweest. Bewoners van de provincie vrezen een terugkeer naar de terreur uit de jaren zeventig en tachtig die gemiddeld tien levens per maand vergde. Politici uit Groot-Brittannië, Ierland en Noord-Ierland veroordeelden het geweld vanmorgen in felle bewoordingen. Ze deden een dringend beroep op alle partijen die bij het vredesoverleg zijn betrokken om zich niet te laten provoceren. De Britse minister voor Noord-Ierland, Marjorie Mowlam, en de Ierse premier, Bertie Ahern, verklaarden dat het vredesproces koste wat kost moet doorgaan.

Een ontmoeting gisteren in Londen van de Britse premier, Blair, met een delegatie van Sinn Fein, de politieke vleugel van het verboden Ierse Republikeinse Leger, bleef zonder resultaat. De premier slaagde er niet in de afgevaardigden van Sinn Fein te overtuigen dat de Anglo-Ierse voorstellen die Londen en Dublin vorige week hebben gepresenteerd als basis voor een politieke regeling kunnen dienen. Sinn Fein wil een verenigd Ierland of in elk geval uitzicht daarop door vorming van sterke supranationale Iers-Noord-Ierse instanties. Martin McGuinness, de onderhandelingsleider van de partij, omschreef de situatie als “weinig rooskleurig” en “ernstig”. Maar hij onderstreepte dat zijn partij niet zal weglopen van het overleg. Bronnen binnen de Britse veiligheidsdienst signaleren dat de onvrede over het vredesproces binnen de IRA de laatste weken sterk is gegroeid.

De vredesbesprekingen werden gisteren tijdelijk geschorst op verzoek van Gary McMichael, leider van de Ulster Democratic Party (UDP), die banden onderhoudt met de paramilitaire Ulster Defence Association (UDA). Even tevoren had hij gehoord dat zijn vriend en partijgenoot de 38-jarige Jim Guiney in Zuid-Belfast door de INLA was vermoord. McMichael vroeg in een emotioneel pleidooi om wraakacties achterwege te laten. “De INLA en LVF zijn organisaties die heel veel op elkaar lijken”, zei de partijleider. “Ze zijn tegen alles waar ik juist voor sta. Ze zijn er alleen maar op uit het vredesproces te ondermijnen.”

Vanmorgen zag het er naar uit dat de oproep van McMichael niet gewerkt heeft. De politie heeft sterke aanwijzingen dat de UDA, de militaire vleugel van zijn partij, gisteravond betrokken was bij de moord op de katholieke taxichauffeur. Als de Ulster Defence Association zich structureel mengt in de vergeldingsacties wordt de Ulster Democratic Party uitgesloten van het vredesoverleg.