Hongkong weigert in crisis te geloven

Wordt Hongkong de volgende prooi van de Azië-crisis? De financiële sector gelooft van niet. Als iedereen het hoofd maar koel houdt. “Dan zal de tijger weer brullen”.

HONGKONG, 15 JAN. Volgens Francis Lun van Pacific Challenge Securities, een beursmakelaar uit Hongkong, bestaat er geen twijfel; het IMF, de Westerse wereld met de Verenigde Staten voorop, gebruiken de economische crisis in Azië om de eigen positie in de regio te versterken. “Zij hanteren politieke instrumenten”, zegt Lun. De mogelijkheid van Hongkong zélf met oplossingen te komen voor de crises waarin het zich bevindt, is in de woorden van Lun “essentieel voor de economische kracht” die Hongkong uitstraalt. “Dit is de regio van de toekomst en China zal met de hulp van zijn financiële centrum in Hongkong de grootste economie van de wereld worden.”

De Hongkongse aandelenhandel, marktanalisten en bankiers lijken eensluidend in hun oordeel; als de voormalige kroonkolonie zonder ernstige kleerscheuren de economische crisis die door Azië waart, doorkomt, dan mag met recht geconcludeerd worden dat Hongkong een der sterkste en zelfstandigste spelers is gebleken op het financieel-economisch toneel in Azië. Geen 'bail out' van het IMF, aanbevelingen uit de Verenigde Staten of Japan, maar “het robuuste en doorzichtige” Hongkongse financiële stelsel zullen dan de reden zijn voor het overeind blijven van de Hongkongse economie.

Het besef dat niets mis is met de Hongkongse economie, maar dat het de afgelopen maanden slechts de gevolgen ondervindt van hetgeen elders in Azië plaatsheeft, overheerst. “Het enige wat de crisis bewijst is dat Hongkong integraal onderdeel uitmaakt van de Aziatische regio”, zegt een andere effectenhandelaar. De ondergang van Peregrine, afgelopen maandag, één van Hongkongs grootste en meest succesvolle investeringsbanken, zegt niets over de rest van Hongkong omdat het uitsluitend externe oorzaken kent, zo weet iedereen te vertellen. De algehele opinie luidt dat het bedrijf dan maar niet onverantwoorde leningen had moeten afsluiten met twijfelachtige ondernemingen. De doodklap voor Peregrine bleek een lening van 260 miljoen dollar aan een Indonesisch taxibedrijf, dat door de val van de Indonesische munt, zijn verplichten niet langer kon nakomen.

“Wat de afgelopen maanden is gebeurd, is niets anders dan een herverdeling van inkomen”, zegt een marktanalist van een grote Hongkongse bank. Het deflatoir effect op de economie van Hongkong, de prijs die Hongkong betaalt voor het behoud van de waardevaste koppeling van de Hongkongse munt aan de dollar, zou geen reden zijn tot al te grote zorgen. De neergang van de onroerend-goedsector, waar sinds oktober de prijzen met meer dan twintig procent zijn gedaald, en de dalende trend op de effectenbeurs, die voor meer dan de helft bestaat uit aandelen die gerelateerd zijn aan de onroerendgoed-sector, zijn volgens de analist zelfs hoopgevende ontwikkelingen. “De snelle neergang van de onroerend-goedmarkt bewijst hoe efficiënt de economie van Hongkong is. Zij reguleert zichzelf.” En dat kan van de Thaise en Maleisische economieën niet gezegd worden.

In Hongkong, waar de huizenmarkt al jaren wordt gekenmerkt door absurd hoge prijzen voor doorgaans te kleine appartementen, beschouwen velen het inzakken van de onroerend-goedmarkt als “een noodzakelijk kwaad”. “Het is de grote schoonmaak van de onroerend-goedsector”, aldus de analist. “De afgelopen twintig á dertig jaar is de onroerend-goedsector de belangrijkste bron van inkomsten geweest van de koloniale machthebbers. Daar is sinds de overdracht verandering in gekomen. Het nieuwe bestuur voert een ander beleid en de economische crisis heeft heb daarbij een handje geholpen.” Fundamenteel is Hongkong kerngezond. Dat gelooft ook William Overholt, van Bankers Trust. “De snelheid waarmee de economie zich aanpast is veelbetekenend. Dat kan alleen gepresteerd worden binnen een efficiënte economie.” Hongkong is niet opgezadeld met de gevolgen van een ondoorzichtig stelsel, zoals elders in Azië. Daar zal het herstel volgens Overholt dan ook veel langer op zich laten wachten. “Hongkong is binnen een mum van tijd weer op de been. Dan zal de tijger weer brullen.” Dat vertrouwen verklaart ook een afname van het verzet in Hongkong tegen het behoud van de waardevaste koppeling van de Hongkongse munt aan de Amerikaanse dollar.

Pagina 21: Dollar-koppeling cruciaal

“Een open financieel systeem vereist een goed ontwikkelde marktstructuur, en die is afwezig in de echte crisislanden van Azië”, zegt Kwok Kwok-chuen, strategisch econoom van de Standard Chartered Bank. “Het hanteren van een waardevaste wisselkoers beschermt de economie. Het loslaten van een dergelijke koppeling heeft de problemen in de rest van Azië versterkt. Wij zijn gewaarschuwd. Ik geloof dat steeds meer mensen in Hongkong het belang van het behoud van de koppeling inzien.”

Kwok verwijt de tegenstanders van de valuta-koppeling vergeetachtigheid. “De dollar-koppeling werd in 1983 ingevoerd om de valutacrisis dat jaar een halt toe te roepen.” De waardevermindering van de Hongkong dollar had een kapitaal vlucht tot gevolg en een scherpe daling in bankliquiditeiten. Derhalve leenden banken slechts selectief en nam de economische groei af. Volgens Kwok zal dat alles zich herhalen wanneer de koppeling wordt losgelaten.

Behoud evenwel kost de Hongkongse economie ook geld. De monetaire autoriteiten zijn voorlopig genoodzaakt de rentevoet hoog te houden en bij hernieuwde aanvallen op de munt de rentevoet te verhogen. Dat remt de economische groei.

“Die zal in 1998 naar verwachting teruglopen tot 2 procent”, zegt de marktanalist van een grote Hongkongse bank. Dat is drie procent lager dan het afgelopen jaar. “Het maakt dus weinig uit of we de koppeling met de Amerikaanse dollar behouden of niet, want ook als die verdwijnt zal de rentevoet hoog blijven om de Hongkong dollar te beschermen.”

De kritiek dat Hongkong zichzelf uit de markt prijst, omdat investeren er ten opzichte van andere landen in de regio te duur wordt, wijst vrijwel iedereen van de hand. “Hongkong is de sleutel naar China. Dat is het altijd geweest en die positie zal worden versterkt nu Hongkong weer onderdeel is van China.”, zegt effectenhandelaar Francis Lun. “We zullen ons steeds meer op de Chinese markt gaan oriënteren. Uiteindelijk zij wij afhankelijk van China. Haar tegoeden en goede wil zijn onze belangrijkste steun in de rug.”