Belgie; Ouders houden in België greep op de kinderen

BRUSSEL, 10 JAN. Gaat mijn kind om met 'verkeerde vrienden'? Gebruikt mijn zoon drugs? Hoe komt mijn dochter aan zo veel geld? De ouderlijke bezorgdheid over dergelijke vragen gaat in België zo ver, dat sommigen een privédetective inschakelen om hun kind te laten schaduwen. Zonen worden vaker bespioneerd dan dochters. Over meisjes willen ouders vooral te weten komen wie hun vrienden zijn. Detectives krijgen ook opdrachten voor 'voorhuwelijks onderzoek', om te achterhalen of de aanstaande van zoon of dochter wel van goede komaf is.

Het nieuwtje kwam van het jongerenjournaal Studio.Ket, dat op grond van gesprekken met een aantal privédetectives tot de conclusie kwam dat eenderde van hun opdrachten tegenwoordig bestaat uit het schaduwen van jongeren tijdens schoolpauzes of een avondje stappen. “Kinderen zijn veel mobieler dan twintig jaar geleden. Hun kennissenkring beperkt zich niet meer tot de wijk”, verklaart een medewerker van Studio.Ket de ouderlijke angsten. “Ook de paniekberichten in de pers over drugs, kinderprostitutie en de affaire-Dutroux dragen er aan bij.”

Volgens detective Rudy Vervalle, die bereid was voor de camera te vertellen over het achtervolgen van jongeren, gaat het meestal om één avond schaduwen. In zes op tien gevallen zouden de vermoedens over drugsgebruik of criminaliteit gegrond zijn. Vaak bellen de ouders halverwege de avond zenuwachtig of Vervalle al iets heeft gevonden. Als hun kinderen zijn betrapt, proberen de meeste ouders het probleem binnenskamers op te lossen. Sommigen echter komen woedend direct ter plekke om hun verbouwereerde zoon of dochter de les te lezen.

Je kind laten volgen door een detective is extreem, maar ook meer in het algemeen lijkt de bemoeienis van ouders met hun kroost in België veel verder te gaan dan in Nederland. Het is bijvoorbeeld geen uitzondering dat ouders hun zoon of dochter begeleiden bij hun inschrijving aan de universiteit of persoonlijk voor hen een geschikt 'kot' (studentenkamer) zoeken. Studenten die op kamers wonen, houden meestal het adres van hun ouders als officiële woonplaats waarnaar ze iedere vrijdagmiddag terugkeren met een tas vol wasgoed om pas zondagavond, voorzien van schone kleren en eten in tupperware-bakjes, weer naar hun kot te vertrekken.

Dat Vlaamse jongeren zich de ouderlijke bekommernis graag laten aanleunen, blijkt uit het feit dat ze steeds langer thuis blijven wonen. Driekwart van de mannen en de helft van de vrouwen tussen 21 en 25 jaar woont nog in het ouderlijk huis, zo blijkt uit onderzoek dat begin jaren negentig werd uitgevoerd door Martine Corijn van het Centrum voor Bevolkings- en Gezinsstudie. Twintig jaar geleden lag dat aantal aanmerkelijk lager. Vlaamse jongeren wonen nauwelijks alleen, ook niet als ze zijn afgestudeerd en een baan hebben. Als ze het ouderlijk huis verlaten, is dat meestal om te gaan samenwonen of trouwen. Corijn verwacht dat de trend zich voortzet.

“Ik kan niet tegen alleen zijn en ik woon hier goed”, zegt de 28-jarige Veerle, die bij haar vader woont in het Limburgse Herk-de-Stad. “Ik zie mijn vader graag en het is voor hem ook gezellig.” Voor haar werk als stewardess moet Veerle regelmatig naar Brussel reizen: per auto ten minste veertig minuten. “Ik heb wel geprobeerd om alleen te wonen, maar dat ging niet. Ik houd er van om te babbelen als ik thuis kom.”

Verantwoording afleggen waar ze is geweest en hoe laat ze thuiskomt, hoeft Veerle niet. “Ik doe wat ik wil.” Als ze zou merken dat haar vader haar liet volgen door een detective, zou ze dat dan ook “niet appreciëren”. “Onze relatie is gebaseerd op vertrouwen.” Het huishouden wordt grotendeels gedaan door een hulp. Veerle wil eigenlijk pas het huis uit als ze een partner heeft gevonden. “Ik heb nu eenmaal dat romantische idee van trouwen en kinderen krijgen.” Maar ze overweegt nu toch om alleen te gaan wonen. “Ik moet aan mijn eigen leven beginnen ook.”

Andere jongeren omschrijven hun ouderlijk huis als een viersterrenhotel waar ze op hun gemak kunnen sparen voor een eigen woning. Maar hoewel Vlaamse ouders meer 'moederen' dan Nederlandse, gaat het lange thuis wonen soms zelfs hen te ver. “Ouders horen we al eens zeggen dat ze hun zonen en dochters het ouderlijk huis niet uit lijken te krijgen”, aldus onderzoekster Corijn. Sommigen gaan dan ook over tot drastische middelen: ze vragen hun kinderen zo veel kostgeld, dat het voordeliger is om zelfstandig te wonen en jagen hen zo de deur uit.