Anand boekt succesje waar hij niets aan heeft

LAUSANNE, 8 JAN. Anatoli Karpov is een nuchter en geduldig mens. Hij had gisteren wit in de vijfde en voorlaatste partij van zijn match tegen Anand. Als hij zou winnen, zou het afgelopen zijn. Maar wie wil winnen tegen een gelijkwaardige tegenstander moet ook risico's nemen, en met een punt voorsprong liet Karpov dat graag aan Anand over. Die wilde misschien wel, maar hij kon niet. De partij werd remise en de stand is 3-2 voor Karpov.

In een openingsvariant waarvan hij alles weet, speelde Karpov heel bescheiden. Het deerde hem niet dat Anand al na zestien zetten remise kon forceren. Snel remise afdwingen met zwart, meestal is dat een mooi succesje in een match. Maar in de situatie waarin Anand zich bevond was het een succesje dat hij niet gebruiken kon. Hij dacht er nog wel een tijdje over na. Met de kop tegen de muur lopen kon ook zijn bedoeling niet zijn.

Anand deed het niet, remise forceren. Hij hoefde het ook niet, want groot gevaar liep hij niet als hij door zou spelen. Maar een echt spannende strijd ervan maken kon hij ook niet, de omstandigheden waren er niet naar, daar had Karpov wel voor gezorgd.

Er kwam een ongeveer gelijk eindspel op het bord waarin de strijd om heel kleine dingen ging. Het was een zware dag voor de commentatoren. “Zou het misschien mogelijk zijn dat de een of de ander een kleinigheidje zou kunnen bereiken waardoor het niet helemaal ondenkbaar meer zou zijn dat in de verre toekomst nog eens serieuze winstpogingen ondernomen zouden kunnen worden?“ Zo moesten ze de spanning er in houden. Een moeilijk vak.

Een grapje af en toe zou de stemming ten goede komen, maar het is de commentatoren absoluut verboden om grapjes te maken. Dat klinkt streng, maar het is begrijpelijk. De spelers kunnen er niet goed tegen als tijdens hun diepe gedachten opeens alle toeschouwers tegelijk in lachen uitbarsten, omdat ze in hun koptelefoon een grap hebben gehoord. “Waar lachen ze om?“, denkt de speler verschrikt in zijn geestelijke worsteling. “Ze lachen om mij!“

Het zal duidelijk zijn dat het een saaie partij was. Op het laatst moest Anand nog een beetje oppassen. De dag ervoor had hij heel moeilijke zetten bliksemsnel (en verkeerd) gedaan, nu dacht hij over vrij simpele zetten lang na. Hij is waarschijnlijk streng toegesproken door zijn begeleiders.

Anand moet nu vandaag de laatste partij winnen om gelijk te maken en een tiebreak af te dwingen. Wat zal er vannacht hard gewerkt zijn door zijn team van secondanten! Een team dat overigens uit slechts vier personen bestaat. Karpov heeft er veertien meegenomen naar Lausanne.

Wit Karpov-zwart Anand, vijfde partij 1. d2-d4 d7-d5 2. c2-c4 c7-c6 3. Pb1-c3 Pg8-f6 4. e2-e3 e7-e6 5. Pg1-f3 Pb8-d7 6. Dd1-c2 Lf8-d6 7. Lf1-d3 0-0 8. 0-0 d5xc4 9. Ld3xc4 a7-a6 10. Tf1-d1 b7-b5 11. Lc4-e2 Deze stelling kent Karpov goed. Hij heeft ook wel eens 11. Lf1 gespeeld. 11...Dd8-c7 12. Pc3-e4 Pf6xe4 13. Dc2xe4 e6-e5 14. De4-h4 Tf8-e8 15. Le2-d3 h7-h6 16. Ld3-c2 Heel bescheiden. Zwart kan nu al remise maken met 16...Le7 17. Dg3 (of 17. De4 Pf6 en 18. Dxe5 gaat niet wegens 18...Ld6) Ld6 en wit heeft niet beter dan 18. Dh4. 16...e5xd4 Hij wil nog niet. 17. Dh4xd4 Ld6-f8 18. b2-b3 Pd7-f6 19. Dd4-h4 g7-g5 ZIE DIAGRAM 20. Dh4-g3 Nu ontstaat een gelijk eindspel. Het offer 20. Pxg5 zou het best weerlegd worden door 20...De5. 20...Dc7xg3 21. h2xg3 c6-c5 22. Lc1-b2 Lf8-g7 23. Td1-d6 Lc8-e6 24. Ta1-d1 Te8-c8 25. Lb2xf6 Lg7xf6 26. Lc2-e4 Ta8-a7 27. Le4-d5 Le6xd5 28. Td1xd5 Kg8-g7 29. Td5-d2 Lf6-e7 30. Td6-b6 Le7-d8 Volgens Anand ging 30...c4 31. Pd4 ook voor zwart. “It's very tricky.“ 31. Tb6-d6 Ld8-e7 32. Td6-d5 a6-a5 33. Kg1-f1 a5-a4 34. Kf1-e2 a4xb3 35. a2xb3 Ta7-a3 36. b3-b4 Ta3-c3 37. b4xc5 Tc3xc5 38. Td5xc5 Tc8xc5 39. Pf3-d4 Le7-f6 40. g3-g4 b5-b4 41. Td2-b2 Tc5-c4 42. Ke2-d3 Tc4-c3+ 43. Kd3-d2 Lf6xd4 44. e3xd4 Tc3-c4 45. Kd2-d3 Tc4-c3+ 46. Kd3-d2 Tc3-c4 47. Kd2-d3 Tc4-c3+ 48. Kd3-e4 b4-b3 49. f2-f3 Kg7-f6 50. d4-d5 Tc3-c4+ 51. Ke4-d3 Tc4-f4 52. Tb2xb3 Kf6-e5 53. Tb3-b6 Ke5xd5 54. Tb6xh6 Kd5-e5 55. Kd3-e3 Tf4-a4 Remise