Lunar Prospector brengt maan voor 'spotprijs' in kaart

ROTTERDAM, 7 JAN. De Amerikaanse maansonde Lunar Prospector is gisteren met succes vanaf Cape Canaveral in Florida gelanceerd. Nadat een Athena-2 draagraket de sonde in de ruimte had gebracht, waren er aanvankelijk problemen met het richten van de antennes, maar het vluchtleidingscentrum wist deze spoedig te verhelpen. Na een verblijf in een parkeerbaan om de aarde cruist de Prospector in ruim vier dagen naar de maan.

Doel van de missie van de Lunar Prospector is om de complete maan een jaar lang gedetailleerd te bestuderen. Daartoe heeft de sonde geen gewone fotocamera's aan boord, maar gevoelige instrumenten die de mineralogische samenstelling van de maanbodem meten en die zoeken naar sporen van magnetisme, vulkaanuitbarstingen en tektonische activiteit.

Ook zwaartekrachtsmetingen staan op het programma. Alles vanuit een cirkelbaan over de polen op 100 kilometer hoogte boven het maanoppervlak.

Een van de vragen die de Amerikanen graag beantwoord willen zien is of zich in kraters aan de polen van de maan, waar permanente schaduw heerst, ijs bevindt. Deze mogelijkheid werd eind vorig jaar afgeleid uit waarnemingen van de ruimtesonde Clementine, die in 1994 twee maanden om de maan draaide met als doel het testen van militaire technologie. De neutronspectrometer van de Lunar Prospector moet uitsluitsel bieden.

De Lunar Prospector maakt deel uit van het nieuwe, afgeslankte Discovery-programma van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Het behelst onderzoek in ons zonnestelsel via relatief goedkope missies, zoals de succesvolle Pathfinder naar Mars van afgelopen zomer. De gisteren vertrokken maansonde, die een massa heeft van 295 kilo, is in 20 maanden gebouwd voor de 'spotprijs' van 63 miljoen dollar.

Verwacht wordt dat na een jaar waarnemen de brandstof van de Lunar Prospector nog niet uitgeput zal zijn. De baan van de sonde zal in dat geval verder worden verkleind tot een ellips met een laagste punt op 10 kilometer hoogte. Het project eindigt als de sonde oncontroleerbaar raakt en op de maan te pletter slaat.

Op dat moment is het met het Amerikaanse maanonderzoek gedaan. Zoals de zaken er nu voorstaan zal het februari 1999 worden voortgezet door Japan. Dat land wil zo de technische kennis opdoen voor toekomstige vluchten naar Venus en Mars.