The War of the Roses

The War of the Roses (Danny DeVito, 1989, VS). SBS6, 20.25-22.30u.

Aan echtscheiding kunnen mannen zich beter niet wagen. In liefde en wraak wint de vrouw het immers altijd van de man. Dat is de alarmerende boodschap van The War of the Roses, de tweede speelfilm die de kleine schreeuwlelijk Danny DeVito zo'n acht jaar geleden regisseerde. Het is wat je noemt een inktzwarte, cynische echtscheidingskomedie. Kathleen Turner en Michael Douglas spelen vrouw en man die, lopende de echtscheidingsprocedure, vanuit notarieel vastgelegde zones in hun droomhuis elkaar tot in het absurde terroriseren. Wat zij in zeventien jaar, verkrampt volgens het Amerikaanse carrièreboekje hebben opgebouwd aan materieel welbevinden, weten zij in enkele dagen letterlijk aan diggelen te gooien.

Dat de archetypische Amerikaanse Droom in deze film ontaardt in een Amerikaanse Nachtmerrie ging menig Amerikaans filmcriticus destijds te ver. Zij vonden The War of the Rose smakeloos of ziek. Dat had vooral te maken met de vertoonde destructie van kostbaar huisraad en met het feit dat de film het waagde om populaire ster-acteurs op te voeren als redeloze monsters.

Voor zover ik weet hield men zich minder bezig met de vraag of deze burleske opgevat moet worden als een radicaal-feministische wraakfantasie of als een vorm van masculiene capitulatie. Het mannelijke superioriteitsgevoel van Douglas krijgt er in elk geval ongenadig van langs. Geregeld laat hij Turner weten dat hij nog steeds, ondanks alles, van haar houdt. En in het heetst van hun battle of the sexes durft hij nog te rekenen op een verzoenende vrijpartij. Turner zal van zich af blijven bijten, en Douglas blijft maar hopen: een zielige vertoning.

Het tafereel is voor de verteller van dit verhaal (een door DeVito zelf gespeelde advocaat) aanleiding om zich in het vervolg te gedragen als een dociel schoothondje ten opzichte van vrouwen. Want tegen dat soort monsters ben je toch niet opgewassen.

Een paar jaar na The War of the Roses zou Danny DeVito één van de executive producers zijn van Pulp Fiction. Óók een moderne uiting van misantropie, maar inventiever, zinvoller, en grappiger.