Golven overtroffen toegestane grens; Veerboot negeerde alarm van KNMI

ROTTERDAM, 5 JAN. De zaterdagnacht in het Kanaal door de storm beschadigde veerboot 'Discovery' van Stena Line kreeg enige uren voor vertrek uit Harwich van het KNMI de waarschuwing dat de golfhoogte tussen Harwich en Hoek van Holland hoger kon uitvallen dan de vergunning van de Scheepvaartinspectie toestond.

Dit is desgevraagd door het KNMI meegedeeld en door Stena Line Holland bevestigd. Kort na de telefonische waarschuwing ontving de kapitein van de Discovery een fax van het KNMI waaruit volgens Stena-directeur W. de Lange viel op te maken dat de verwachte golfhoogte net onder de toegestane grens zou blijven. Daaruit heeft de kapitein afgeleid dat het KNMI zijn voorspelling had bijgesteld. Volstrekt ten onrechte, volgens het KNMI: bijstellingen worden ook telefonisch doorgegeven.

In de nacht van zaterdag op zondag liep de Discovery, een futuristische dubbelromps 'catamaran' die met een snelheid van 75 kilometer per uur tussen Harwich en Hoek van Holland heen en weer raast, averij op toen de aerodynamische neus van het schip in een hoge golf dook. Anders dan het schip zelf, dat uit aluminium platen is gelast, bestaat de neus uit vezelversterkt composietmateriaal. Een belangrijk deel daarvan is bij de klap weggeslagen, maar zonder dat de veiligheid van de opvarenden in gevaar kwam. Achter de neus, waarin zich alleen een ankerspil bevindt, zijn waterdichte schotten geplaatst. Personeel van Stena dirigeerde de passagiers naar achteren zolang onduidelijk was wat de schade was. Later bleek die mee te vallen, alleen een aantal personenauto's werd licht beschadigd. Toch werd de snelheid teruggebracht tot 20 à 25 knopen (ongeveer 42 kilometer per uur). De 900 passagiers kwamen met vertraging in Hoek van Holland aan.

De Nederlandse Scheepvaartinspectie, die binnen een uur na terugkeer inspecteurs aan boord bracht, heeft het ongeluk in onderzoek en wil nog niet op de bevindingen vooruitlopen.

De 'Discovery' heeft volgens een woordvoerder van het ministerie van Verkeer en Waterstaat zowel een klassecertificaat als een routecertificaat. Onduidelijk was vanochtend welk van de certificaten beperkingen stelt aan de golfhoogte. Volgens Stena-directeur De Lange mag niet worden uitgevaren als de verwachte significante golfhoogte (dat is de gemiddelde hoogte van 33 procent van de hoogste golven) hoger is dan 4 meter. Stena Line heeft met het KNMI een 'bewakingscontract' gesloten. Dit houdt in dat gewaarschuwd wordt zodra de verwachte golfhoogte in de buurt komt van de limiet. Onafhankelijk daarvan ontvangt de Discovery steeds per fax een grafische voorstelling van het verwachte golfpatroon.

Pagina 2: Stena Line: 'Dit had nooit mogen gebeuren'

Op de fax met de grafische voorstelling van het verwachte golfpatroon is de golfhoogte volgens het KNMI met geen mogelijkheid in centimeters nauwkeurig af te lezen; juist daarom is er het systeem van telefonische waarschuwingen.

Zaterdagmiddag rond drie uur is er telefonisch contact geweest met de kapitein van de Discovery, waarin hem werd meegedeeld dat de verwachte significante golfhoogte 4,10 meter was. Het KNMI onderstreept dat Stena Line eerder al bij een voorspelde significante golfhoogte van 3,5 tot 4 meter besloot niet uit te varen. “Een significante golfhoogte van 4 meter betekent dat er uitschieters van 7,5 meter mogelijk zijn”, aldus de KNMI-woordvoerder in Hoek van Holland.

Stena-directeur De Lange onderstreept op zijn beurt dat het ontwerp van de Discovery is goedgekeurd voor een maximale significante golfhoogte van 5 meter. “Bovendien voorspelde de meteorologische dienst van Southampton, die wij vaak voor een 'second opinion' gebruiken, een minder grote golfhoogte dan het KNMI.”

Anderzijds moet De Lange toegeven dat het niet de bedoeling is dat het dek en de kunststof neus van de Discovery op enig moment tijdens de overtocht in de golven duikt. “Dit had nooit mogen gebeuren.” Het laagste punt van de dekconstructie tussen de twee drijvers ligt zes meter boven zeeniveau.

De Discovery zal naar verwachting vier tot zes weken uit de vaart blijven. Stena stelt alles in het werk om nog voor het eind van de week een vervangend schip in de vaart te brengen. Voorlopig worden passagiers voor Harwichdoorverwezen naar concurrerende maatschappijen die vanuit Oostende varen. Het geld voor al geboekte reizen wordt geretourneerd.

De Discovery kwam in juni in de vaart en heeft tot dusver maar drie keer verstek moet laten gaan. Stena houdt in de exploitatie rekening met 1 procent uitval.

De Discovery is een zusterschip van de Stena Explorer en de Stena Voyager die op de Ierse zee varen. De zeer geavanceerde schepen zijn ontworpen door Stena en gebouwd door de Finse werf Finnyards, in 1992 ontstaan uit een fusie van Hollming Ltd. en Rauma Yards Oy. De kunststof 'neus' is geproduceerd door Norrfiber. In april zou de Discovery zijn eerste onderhouds-dokbeurt krijgen. Dan zou ook de schade worden hersteld aan de stabilisatievinnen, die volgens De Lange een ontwerpfout bezitten.

Voordat de Discovery in gebruik werd genomen onderhield Stena Line Holland, die in 1989 Stoomvaartmaatschappij Zeeland overnam, de dienst op Harwich met twee schepen, de Koninging Beatrix en de Stena Europe, elk met ruimte voor 1.800 passagiers en 100 bemanningsleden. De oude schepen maakten de overtocht, min of meer 'tegen elkaar invarend', in ongeveer zes uur. De Discovery doet er maar 3,5 uur over en kan daardoor in zijn eentje binnen een etmaal twee maal heen en weer. De Discovery kan 1.500 passagiers vervoeren. Het in de vaart brengen van de spectaculaire catamaran, de grootste drijvende aluminiumconstructie die er bestaat, aldus Stena, is een laatste zet van het verlieslijdende Stena in een wanhoopsoffensief tegen de Eurotunnel.