Recordoverslag Amsterdamse haven

De Amsterdamse haven heeft met een recordoverslag van ruim 56 miljoen ton een goed jaar achter de rug. Ook de werkgelegenheid stemt havenbedrijf-directeur Godfried van den Heuvel tevreden.

AMSTERDAM, 3 JAN. De Amsterdamse haven heeft de afgelopen jaren de werkgelegenheid veel beter vastgehouden dan Rotterdam. Directeur G. van den Heuvel van het Amsterdamse Gemeentelijk Havenbedrijf wijst met grote tevredenheid op deze ontwikkeling. Vijf jaar geleden werkten er nog 41.000 mensen, nu zijn dat er ondanks hogere arbeidsproductiviteit per ton nog steeds 39.000. “Rotterdam is van ruim zeventigduizend teruggegaan naar 61.000. De overslag van goederen is in Amsterdam meer geïntegreerd met industriële activiteiten”, stelt Van den Heuvel.

De Amsterdamse haven, waaronder de havens in het gehele Noordzeekanaalgebied worden gerekend, heeft een goed jaar achter de rug. Met de overslag van ruim 56 miljoen ton goederen werd een record geboekt. Vorig jaar werd nog 54,7 miljoen ton overgeslagen. Het gemeentelijk havenbedrijf gaf 28,5 hectare aan nieuwe bedrijfsterreinen uit waarmee vierhonderd nieuwe arbeidsplaatsen gemoeid zijn.

Afgelopen jaar was een turbulent jaar voor de haven van Amsterdam. Onder fel protest van activisten werd een begin gemaakt met de aanleg van de Afrikahaven. En de havenpool, een soort uitzendbureau voor havenarbeiders, ging in de huidige vorm ter ziele. Van de driehonderd havenpool medewerkers, die allemaal worden bijgeschoold, blijft er in de havenpool-nieuwe-stijl werk voor circa honderd mensen. Voor de rest wordt ander werk gezocht. “Een sociaal aanvaardbare oplossing. De havenpool-oude-stijl paste niet meer in deze tijd.”

Het havenbedrijf investeerde in 1997 zelf 72 miljoen gulden in de haven. Van den Heuvel vindt dat de investeringen door de Rijksoverheid uitgebreid moeten worden. Daarvoor wordt onder meer in 1998 een ontwikkelingsmaatschappij voor het Noordzeekanaalgebied opgericht. Naast het havenbedrijf en de gemeenten langs het Noordzeekanaal zullen de NV Zeehaven IJmuiden en Hoogovens daarin deelnemen. “De overheid moet participeren in de startmomenten van kapitaalintensieve activiteiten”, zegt Van den Heuvel. Ook in deze tijd van grote economische groei is dat nodig. “De Amsterdamse regio maakt een grote economische boom mee. Maar landelijk blijft de industrie achter. Deze sector zou juist in havens gestimuleerd moeten worden.”

Dat zal moeten voorkomen dat de havenregio's te veel afhankelijk worden van transporteurs. In slechtere economische tijden is dan het risico te groot dat de vervoersstromen inkrimpen. “Nederland is eigenlijk geen productieland meer. We zijn veel te afhankelijk van impulsen van buitenaf. Als je zelf veel productiecapaciteit hebt is dat veel minder het geval.”

Voor het zakendoen was het volgens Van den Heuvel wenselijker geweest het havenbedrijf volledig te verzelfstandigen, maar daar was de gemeenteraad op tegen. Die wil een grote mate van invloed houden op het havenbedrijf. “Dat is nu eenmaal de politieke werkelijkheid”, mijmert Van den Heuvel. Het havenbedrijf wordt nu 'intern verzelfstandigd'. “Het zal nu afhangen van het financiële mandaat. Daar wordt nu over gepraat.” Maar hij zegt er met het intern verzelfstandigde havenbedrijf “helemaal voor te gaan”.

Van den Heuvel pleit voor een snelle aanleg van de Westrandweg en een nieuwe sluis bij IJmuiden. De sluis die circa een miljard gulden gaat kosten, is noodzakelijk om schepen breder dan vijftig meter in de haven te krijgen. “Dat is hard nodig gezien de internationale ontwikkelingen. Je kunt niet een beetje haven aanleggen.” De Westrandweg moet er voor zorgen dat het Westelijk havengebied een goede verbinding krijgt met de regio-Schiphol. “De overheid moet afmaken wat ze honderdvijfentwintig jaar geleden met de Amsterdamse haven begonnen is, namelijk zorgen voor een goede infrastructuur.”

Het belang van de Amsterdamse haven voor Nederland is groter dan gedacht, zegt Van den Heuvel. Rotterdam is met de overslag van ruim 307 miljoen ton bijna zes keer zo groot. Maar de toegevoegde waarde van de Amsterdamse haven aan de economie is met circa 6,8 miljard gulden relatief veel groter dan de 14,4 miljard van Rotterdam. “De Rotterdamse haven moet geen monopolist worden. Amsterdam vult Rotterdam aan en kan hèt alternatief zijn als een verlader voor bijvoorbeeld het Duitse achterland wil veranderen. Grote vervoerstromen blijven dan voor Nederland behouden.”