Israel wil Ross niet, maar hij komt toch

TEL AVIV, 3 JAN. De Amerikaanse bemiddelaar Dennis Ross heeft het advies van Jeruzalem om een bezoek aan Israel wegens de dreigende regeringscrisis uit te stellen, naast zich neergelegd. De Israelische televisie meldde gisteravond dat hij volgens plan maandag naar Jeruzalem komt.

Reden van zijn komst is het voorbereiden van bezoeken van premier Benjamin Netanyahu en de Palestijnse leider Yasser Arafat half januari aan Washington. Volgens de Israelische televisie zijn de Amerikanen van mening dat het Israelisch-Palestijnse vredesproces wegens de oplopende spanning tussen beide partijen geen verder uitstel duldt. Netanyahu zou Washington echter hebben laten weten de komende dagen geen tijd te hebben voor Ross. Hij heeft het te druk met het dreigement van minister van Buitenlandse Zaken David Levy om over de begrotingsproblematiek af te treden.

Ross schijnt in de moeilijkheden waarmee Netanyahu aan het thuisfront heeft te kampen ook elementen van een vertragingstactiek te zien over de uitvoering van de tweede terugtrekking op de Westelijke Jordaanoever. Israel heeft zich daartoe volgens de akkoorden van Oslo en Hebron verplicht. Netanyahu gaat volgens het Amerikaanse scenario in Washington onthullen hoeveel procent van nog bezet gebied op de Westelijke Jordaanoever hij bereid is aan Arafat over te dragen.

Een van de aspecten van de 'opstand' van Levy tegen Netanyahu is dat de regering het vredesproces met de Palestijnen traineert, waardoor Israels betrekkingen met de VS en de EU onder flinke spanning zijn komen te staan. Voor de eerste maal wordt Israel geconfronteerd met vergaande diplomatieke coördinatie tussen de VS en de Palestijnen waarbij Israel aan de zijlijn is komen te staan.

De Israelische minister van Defensie, Yitzhak Mordechai, heeft in een interview vanmorgen gezegd van geen enkele regering deel te willen uitmaken die het vredesproces met de Palestijnen bevriest. Volgens hem is vooruitgang van vredesproces met de Palestijnen een belangrijk onderdeel van Israels veiligheid. In een vraaggesprek met het in Londen uitkomende blad Al Watan al-Arabi aanvaardde hij uit naam van Israel voor de eerste maal resolutie 425 van de Veiligheidsraad van de VN, waarin Israel wordt opgedragen Zuid-Libanon te ontruimen. Volgens minister Mordechai kan Israel zijn troepen uit Zuid-Libanon terugtrekken wanneer Libanon over het ontruimde gebied effectieve controle uitoefent en er een internationale vredesmacht wordt gestationeerd. Deze uitlatingen van Mordechai vallen samen met lopende contacten tussen Jeruzalem en Damascus via een Amerikaanse senator over hervatting van het Israelisch-Syrische vredesproces. Gisteravond is Spector met een boodschap van Netanyahu voor de Syrische president Hafez al-Assad uit Jeruzalem in Damascus aangekomen. De Israelische media hebben vaak gespeculeerd dat Netanyahu eerst vredesoverleg met Syrië zou willen afronden alvorens verder te gaan met de Palestijnen.