Brussel wil van zijn frieten-imago af

BRUSSEL, 26 NOV. Brussel grijpt zijn status van Europese culturele hoofdstad in het jaar 2000 aan voor een algehele revival. De organisatoren willen af van het imago van mosselen met friet, Manneken Pis en trappistenbier.

Het jaar 2000 moet een “zichtbaar en leesbaar moment van verandering zijn” - niet alleen op gebied van cultuur, maar ook “op economisch, sociaal, stedenbouwkundig, toeristisch en educatief vlak.”

Tijdens een presentatie van Bruxelles/Brussel 2000 in het gotische gemeentehuis was een opmerkelijke dosis kritiek te horen. “Brussel is op vele vlakken een verdeelde, gefragmenteerde en verzuilde stad”, constateerde Bernard Foccroulle, directeur van de Koninklijke Muntschouwburg, die het project voorbereidde. “Ook op stedebouwkundig vlak is Brussel een stad met vele breuken, kankers, leegstand en fragmentering.” Foccroulle herinnerde aan de vernieling van het stedelijk erfgoed gedurende de afgelopen dertig jaar en signaleerde een gebrek aan kunst en kunstinstellingen in Brussel. Burgemeester François-Xavier de Donnéa pleitte er voor dat het imago van “bureaucratische en onpersoonlijke stad” wordt doorbroken en dat Brussel wordt “teruggegeven aan zijn inwoners”.

De (cultuur-)politiek in Brussel kampt met een groot probleem: vele overheden zijn verantwoordelijk. Verantwoordelijkheden kunnen gemakkelijk worden afgewenteld, terwijl de verschillende gemeenschappen elkaar soms tegenwerken. Hoe veel overheden er zijn, blijkt uit de stichting 'Brussel, Europese Cultuurstad van het jaar 2000', opgericht door: de stad Brussel, de Franstalige gemeenschap, de Vlaamse gemeenschap, de Duitstalige gemeenschap, de Vlaamse gemeenschapscommissie van het Brussels hoofdstedelijk gewest, de Franstalige gemeenschapscommissie van het Brussels hoofdstedelijk gewest, het Brussels hoofdstedelijk gewest en de federale overheid.

Om Bruxelles/Brussel 2000 te leiden, werd de Schot Robert Palmer aangesteld, ook intendant van Glasgow 1990. Brussel is in 2000 met acht andere steden culturele hoofdstad van Europa. Terwijl anderen thema's kozen als 'het denken, spiritualiteit en creativiteit', nam Brussel genoegen met 'de stad'. Voor het culturele programma is zo'n 78 miljoen gulden uitgetrokken. “In drie jaar kunnen we de stad niet omvormen”, gaf Foccroulle toe. “We kunnen wel een dynamiek inplanten, zodat Brussel versterkt de 21ste eeuw in gaat.”

    • Birgit Donker