Jeltsin roept hele regering op het matje

MOSKOU, 25 NOV. De regeringscrisis in Rusland, die vorige week leidde tot de beknotting van de macht van markthervormer Anatoli Tsjoebais, krijgt een staartje. De voltallige Russische regering moet maandag verschijnen bij president Jeltsin om rapport uit te brengen over haar verrichtingen.

Het ontslag van Tsjoebais als eerste vice-premier is echter uitgesloten. “Ik zal Tsjoebais niet opgeven', zei Jeltsin vanmorgen. Met donkere stem had hij gisteravond op de televisie gezegd: “Eerlijk gezegd hebben de parlementsleden in veel opzichten gelijk [met hun kritiek] op het werk van de regering. We moeten daaruit onze conclusies trekken. Er moet harder gewerkt worden.” De president zei dat er harde woorden zullen vallen op de buitengewone bijeenkomst in het Kremlin, volgende week.

De Doema, de Russische Tweede Kamer, heeft het boekschandaal (de betaling van verdacht hoge voorschotten aan onder meer Tsjoebais voor een manuscript over de verkoop van staatsbezit) aangegrepen om het aftreden van de gehate markthervormer te eisen. In hun ogen gaat het om steekpenningen van de machtige Oeneximbank. Jeltsin heeft Tsjoebais vorige week ontslagen als minister van Financiën, maar spaarde hem als eerste vice-premier. In een nieuw gebaar aan de oppositie gelastte hij gisteren de opheffing van de rekeningen van de overheid bij de Oeneximbank.

Tsjoebais-aanhanger Sergej Sjalatov, opsteller van Ruslands belangrijke ontwerpbelastingwet, nam gisteren zijn ontslag als vice-minister van Financiën omdat hij niet door één deur kan met zijn nieuwe chef, Michael Zadornov (die 'allergisch' voor hem zou zijn). Omdat Zadornov - een liberaal econoom die tot vorige week de begrotingscommissie in de Doema voorzat - een notoir criticus is van de voorgestelde belastingherziening zal de nieuwe belastingwet naar verwachting niet voor het einde van het jaar in werking treden.

Ook het begrotingsdebat heeft door de rel tussen regering en parlement ernstige vertraging opgelopen. De Doema bespreekt dit agendapunt volgende week woensdag, maar de kans is uiterst klein dat het budget voor 1998 ook daadwerkelijk voor 1998 wordt aangenomen. Als hoekstenen van het beleid van Tsjoebais is zowel de begroting voor 1998 als de nieuwe belastingwet erop gericht de overheidsfinanciën op orde te brengen.

Een derde tegenslag was maandag het uitstel voor onbepaalde tijd van de veiling van 34 procent van de staatsaandelen in de oliemaatschappij Oostelijke Olie. Voor het oog van de camera's zou de winnende bieder bekend gemaakt worden, maar “bij gebrek aan voldoende belangstelling” ging dat niet door.