Kamer steunt voorstel VVD; Leeftijdsgrens voor het leger naar 16 jaar

DEN HAAG, 24 NOV. Een grote meerderheid van de Tweede Kamer wil de leeftijdsgrens van Defensie voor de werving en indiensttreding van jongeren verlagen van 17,5 tot 16 jaar. De minimumleeftijd voor uitzending naar het buitenland, voor deelneming aan VN-vredesmissies, moet 18 jaar blijven.

De VVD'er Van den Doel heeft voor zo'n voorstel, dat volgende maand bij de behandeling van de Defensiebegroting aan de orde moet komen, de steun van de fracties van PvdA en CDA gekregen. Ook de Nederlandse officierenvereniging (NOV), die al eerder zulke suggesties deed, en de militaire vakorganisatie AFMP, zijn ervoor geporteerd. De top van Defensie zou het voorstel vandaag bespreken, minister Voorhoeve en staatssecretaris Gmelich Meijling willen het in studie nemen.

Volgens de meerderheid van de Kamerfracties zou de contractperiode van zogenoemde BBT'ers (beroeps voor bepaalde tijd, soldaten en andere lagere rangen) van 2,5 tot 4 of 5 jaar moeten worden verlengd. Daardoor zou er meer ruimte komen om in de eerste anderhalf jaar van de contractperiode het accent sterker te leggen op de civiele opleiding van jonge militairen, wat Defensie bij de werving een betere concurrentiepositie op de arbeidsmarkt zou kunnen geven. Van den Doel zei daarover vanmorgen desgevraagd dat zijn voorstel zowel voor Defensie, dat grote moeite heeft om voldoende vrijwilligers te werven, als voor de jongeren zelf grote voordelen biedt. De PvdA en de AFMP zouden voor de jonge BBT'ers een deel van de civiele opleiding gecombineerd willen zien met werk in de burgermaatschappij.

D66 is huiverig voor verlaging van de nu geldende leeftijdsgrens, woordvoerder Hoekema vreest dat zoiets tot een geleidelijke uitholling van de werkelijke minimum-uitzendleeftijd van 18 jaar zou kunnen leiden. Nederland heeft zich vorig jaar verplicht niet aan die leeftijdsgrens te tornen door partij te worden bij het Verdrag voor de Rechten van het Kind, dat in Den Haag nog moet worden geratificeerd.

Dit jaar heeft het ministerie van Defensie een totale behoefte geraamd van 6.990 jongeren, maar het feitelijk wervingsresultaat blijft daarbij achter. De landmacht komt op 78 procent (behoefte 4.000), de marine op 85 (1500), de luchtmacht op 95 (830) en de marechaussee ook op 95 (650). Als belangrijke oorzaken daarvoor worden de sterk verbeterde arbeidsmarkt voor jongeren gezien (meer concurrentie) alsook het feit dat jonge schoolverlaters nu minstens 17,5 jaar moeten zijn voor zij een contract met Defensie kunnen tekenen.

Een andere oorzaak is dat vorig jaar de laatste dienstplichtigen zijn opgekomen (na het besluit tot afschaffing van de dienstplicht in 1992), terwijl juist uit deze groep veel latere vrijwilligers kwamen. Volgens een woordvoerder van Defensie kwam tot twee jaar geleden nog zo'n 40 procent van de benodigde BBT'ers uit het dienstplichtigenbestand.

Op zichzelf bestaat er onder jongeren veel belangstelling voor een baan in de krijgsmacht, aldus de woordvoerder. In 1996 waren er nog 100.000 zogenoemde wervingscontacten, die in 40.000 gevallen een vervolg kregen maar, mede door de strenge eisen en een groot aantal tussentijdse afvallers, leidde dat maar tot 4.000 contracten.