Zeilboten voeren verbeten gevecht tegen elementen

ROTTERDAM, 18 NOV. In de Zuidelijke Oceaan voeren de deelnemers van de Whitbreadrace niet alleen een onderlinge strijd maar ook een gevecht tegen de elementen. In de tweede etappe, van Kaapstad naar Fremantle, worden de bemanningen zwaar op de proef gesteld. Walvissen, bevroren ledematen, wisselende weerssystemen: aan boord is geen tijd voor onspanning.

Tien dagen na de start in Kaapstad ligt de BrunelSunergy op de negende en laatste plaats. De Nederlandse boot maakte een redelijke start in Zuid-Afrika, maar halverwege is er weinig reden voor optimisme. Na de teleurstellende verlopen eerste etappe, met materiaalpech en verkeerde navigatie, hoopte schipper Hans Bouscholte revanche te kunnen nemen op de criticasters die het Nederlandse syndicaat bij voorbaat kansloos achtten. De BrunelSunergy heeft een achterstand van ruim achthonderd zeemijlen op het leidende schip Swedish Match, dat komend weekeinde in de Australische aankomstplaats Fremantle wordt verwacht.

De Noorse boot Kvaerner Innovation ligt op de tweede plaats. Het is een persoonlijk succes voor de Nederlandse navigator Marcel van Triest, die in de vorige twee edities van de Whitbreadrace een reputatie heeft opgebouwd als koele rekenaar. Van Triest voelt zich thuis in de barre omstandigheden bij de Zuidpool, waar de frontpassages als een lineaal getrokken lijn aan de horizon verschijnen.

Swedish Match is inmiddels de Kerguelen gepasseerd. De Franse eilandengroep ligt op ongeveer vijftig graden zuiderbreedte, halverwege het Afrikaanse en het Australische continent. Om de aardbol zou kort mogelijk af te leggen, varen de zeilers zo dicht mogelijk langs Antartica. De Zuidelijke Oceaan is een van de drukstbevaren gebieden ter wereld. Er is relatief weinig weersinformatie. De navigator is in de kajuit dag en nacht bezig met het opsporen van opkomende weerssystemen.

Aan dek is de bemanning druk in de weer met de balans van de boot. De meeste schepen varen met alle beschikbare zeilen in het gangboord, wat al gauw een halve ton aan ballast scheelt. In de stormachtige wind maken de jachten zoveel water dat het een kunst is de zeilen binnen boord te houden.

Swedish Match, in de eerste etappe als achtste geëindigd, dankt zijn leidende positie aan een uitstekende start. Voor de kust van Kaapstad koos schipper Gunnar Krantz voor een zuidelijke koers, terwijl de concurrentie in de buurt van de kust bleef varen. Krantz voelt zich momenteel een opgejaagd dier, zo laat hij de buitenwereld weten. Hij vaart dezer dagen in een rustige omgeving, met als voordeel dat de bemanning op adem kan komen en als nadeel dat de concurrentie naderbij komt. Gezien zijn ruime voorsprong lijkt het onwaarschijnlijk dat Krantz de zege nog uit handen geeft.

Het succes van de Zweedse zeilsport werd vorige maand onderstreept door EF Language, de verrassende winnaar van de eerste etappe. Het Zweedse jacht van de Amerikaanse schipper Paul Cayard ligt op de vierde plaats. EF Language is in de afgelopen dagen bijna gekapseisd toen een grote plens water over het dek sloeg. Met als gevolg dat alle droge spullen klam of nat zijn geworden. “We zitten in een tropisch regenwoud, maar dan minder behaaglijk”, laat Cayard optekenen. Hij vergelijkt de barre omstandigheden met een stierengevecht. “Je hebt voortdurend het gevoel dat het beest je probeert af te schudden.”