Spijkerkwartier roert zich tegen verloedering

Lang is het rustig geweest in het Arnhemse Spijkerkwartier, maar de bewoners roeren zich weer. Premier Kok kwam gisteren op bezoek, en de burgemeester schreef een brandbrief aan de Kamer.

ARNHEM, 18 NOV. Het Spijkerkwartier staat in de steigers. Op tal van plaatsen worden huizen gerenoveerd en cafés omgebouwd tot appartementen. Blijkens grote borden is het de gemeente Arnhem ernst de wijk die al jaren berucht is wegens raamprostitutie, hoerenlopers, verkeersoverlast, tippelaars en drugsverslaafden, weer leefbaar te maken. Sinds anderhalf jaar werkt een Projectplan Integrale Aanpak Spijkerkwartier eraan wonen en werken in de wijk “aanzienlijk te verbeteren”.

Er is wel degelijk vooruitgang, zo bleek gistermiddag bij het bezoek van premier Kok aan het Spijkerkwartier. Kok liet weten dat het wijkbureau van justitie, dat begin dit jaar in de wijk werd geopend, elders navolging moet krijgen. De PvdA wil vooral in wijken en buurten met een overmaat aan overlast extra politie en justitie inzetten. Met die boodschap is Kok in Arnhem aan het juiste adres.

Vorige week nog stuurde burgemeester P. Scholten een brandbrief aan de Tweede Kamer waarin hij om extra geld vroeg voor het bestrijden van de Turks-Koerdische drugscriminaliteit in het Spijkerkwartier. De wijk geldt als een belangrijke Europese doorvoerhaven voor harddrugs.

Er gebeurt veel goeds in het Spijkerkwartier, maar er is een hoop uiterlijke schijn, zo zeggen buurtbewoners. Ondanks alle bouw- en herstelactiviteiten neemt de overlast weer toe. Er zijn weer meer inbraken, in de bosjes en op straat liggen weer condooms en drugsspuiten. Tippelaars en hoerenlopers zwerven weer door de statige lanen en de smoezelige straten.

Eerder deze maand heeft het Actiecomité Spijkerkwartier tijdens de gemeenteraadsvergadering laten weten dat de barricades weer worden opgezocht als de gemeente de overlast niet terugdringt. “We houden niet van actievoeren, maar als we de wijk leefbaar willen houden, dan moeten we wel”, aldus de buurtbewoners L. Laarman en M. Caron.

Volgens het Actiecomité, dat de gemeente er twee jaar geleden met succes toe bracht daadwerkelijk iets aan de overlast te doen, lopen de spanning en de onrust weer op als gevolg van een halfslachtig beleid van de gemeente. Dat komt volgens het Actiecomité met name doordat het gemeentebestuur benauwd is de ondernemers in Arnhem al te zeer tegen te werken. Laarman: “Er is na veel vijven en zessen eindelijk een tippelzone ingericht op een industrieterrein net buiten de binnenstad. Maar de zone is alleen open van acht uur 's avonds tot twee uur 's nachts en is bovendien niet voorzien van afwerkplaatsen”, aldus Laarman. “De hoerenlopers moeten de tippelaars dus in hun auto ergens mee naar toe nemen. Vervolgens komen de verslaafde prostituees toch weer hier in het Spijkerkwartier hun shots halen.”

Ronduit ergerlijk is volgens Laarman en het Actiecomité de weifelachtige houding van het Arnhemse gemeentebestuur. Tot twee keer toe werd het besluit genomen de rosse buurt met in totaal zo'n tweehonderd ramen uit het Spijkerkwartier te verwijderen, de laatste keer in april van dit jaar. Toen besloten burgemeester en wethouders de raamprostitutie te verplaatsen naar de achterkant van het voormalige Billiton-terrein. Dat terrein kwam vrij na het faillissement van Billiton. Maar beide keren kreeg de gemeente te maken met de Ondernemers Kring Arnhem (OKA), die zich fel verzette tegen “de langste rosse boulevard van Europa” op een industrieterrein, helemaal omdat er bij de 'ramen' ook nog een drugssoos en een tippelzone zijn.

Op 1 december komt de gemeenteraad opnieuw bijeen, en nu al is duidelijk dat een aantal politieke partijen het besluit van april wil terugdraaien. De rosse buurt wordt dus niet verplaatst en er komt geen definitieve tippelzone. In oktober sloten de ondernemers en de raamexploitanten een monsterverbond. Samen kwamen zij met het plan de ramen in het Spijkerkwartier te houden, maar het prostitutiegebied een flink stuk kleiner te maken.

Het Actiecomité noemt het verbijsterend dat B en W daadwerkelijk naar dat plan lijkt te luisteren. “Er was een besluit genomen en dat besluit moet worden uitgevoerd”, aldus Laarman. “De rosse buurt moet uiterlijk op 1 juni 2002 weg zijn uit onze buurt.” Het zou wel prettig zijn, zo vindt Laarman, als de gemeente ook de bewoners van het Spijkerkwartier nu eens als volwaardige gesprekspartners behandelt. “Nu worden alleen de ondernemers en de pooiers als gesprekspartners beschouwd.”

Het grijpt volgens de bewoners allemaal in elkaar. De ramen zorgen voor hoerenlopers, die op hun beurt weer tippelaars aantrekken. Die zorgen weer voor een toeloop van drugsdealers, en die trekken weer verslaafden. “De overlast is alleen te bestrijden als je alles goed aanpakt. Wanneer je de ramen niet verplaatst, zal de overlast niet echt verdwijnen.”

Vooralsnog, zo zeggen Laarman en Caron namens het Actiecomité, wachten zij de vergadering van 1 december af. Maar als de raad tijdens die vergadering besluit de prostitutie niet te verplaatsen, gaat het Actiecomité weer de straat op. “We zijn echt actievoerders tegen wil en dank. We willen hier rustig wonen. Dat is werkelijk alles wat we aan de gemeente vragen. En de gemeente heeft daartoe beloftes gedaan die nu moeten worden nagekomen.”

    • André Ritsema