Melodieuze house met baslijn

Loladamusica: Speedgarage, Ned.3, 19.53-20.24u.

Londen heeft weer iets nieuws bedacht. Na stromingen als Big Beat, Chemical Beats en Intelligent Jungle is 'Speedgarage' de jongste hype in de Engelse dance. Met een dynamische reportage over het Londense nachtleven probeert het VPRO-programma Loladamusica uit te vinden waar deze naam voor staat. Ze is misleidend, zo blijkt; wie iets voor de hand liggends in gedachten heeft als 'een combinatie van speed metal en garage rock' leert dat Speedgarage staat voor 'garage met de nadruk op de baslijn'. En garage staat hier voor de melodieuze housesoort waarin dames kreunend zingen en zingend kreunen, die eind jaren tachtig al in New York ontstond.

Het gegoochel met namen, stromingen en substromingen (bijvoorbeeld 'hardstep' als subdivisie van 'drum 'n' bass' - wat vroeger weer 'jungle' heette) is zo langzamerhand het handelsmerk van de Engelse dance geworden. De Britse dansmuziek lijkt daardoor inmiddels meer semantisch bloeiend dan muzikaal. Want dat iedere nuance in de instrumentatie met een nieuwe benaming beloond wordt zegt iets over de creatieve prioriteiten. Ooit was rock 'n' roll gewoon rock 'n' roll - en had meer of minder nadruk op een baslijn niet direct een andere naam tot gevolg.

Het geregeld lanceren van nieuwe stromingen zal de manier zijn om zich weer even van de aandacht van pers en publiek verzekerd te weten. In de reportage van Loladamusica wordt de vraag naar het feitelijke 'nieuwe' van deze stroming helaas niet gesteld. Wat er in de uitzending te horen is maakt het vooralsnog niet duidelijk. Misschien onderscheid de stroming zich wel dankzij iets anders, en wel het uiterlijk van haar aanhangers. Uit de gesprekken met dj's en nachtclubsbezoekers spreekt een hang naar luxe. Het uitgaanspubliek kleedt zich bij voorkeur in Versace en Gucci (een bezoeker vertelt gretig hoe duur zijn schoenen zijn: '250 pond') en laaft zich aan champagne ('er gaan drie tot vierhonderd flessen per avond doorheen', meldt een portier die dit 'playboygedrag' noemt). Gevraagd naar de betekenis van Speedgarage geeft dj en platenproducer Matt 'Jam' Lamont blijk van een historisch minderwaardigheidsgevoel ten opzichte van Amerika. “Zij hadden disco en wij deden ze na. Zij hadden hip hop en daarom deden wij dat ook. Maar nu hebben wij UK Garage en dat is helemaal van ons”, zegt Lamont, waarbij hij voor het gemak even vergeet dat 'Garage' ook al een Amerikaanse oorsprong had.

Dat de hype van levensbelang is blijkt ook uit een ander gebruik dat in deze reportage ter sprake komt. Producer Timmy Magic vertelt over 'acetaat'-persingen; nog voordat er promo-platen worden geperst krijgen een paar top-dj's een acetaat-schijfje om vast de nieuwsgierigheid te prikkelen. Later krijgen de dj's dan de vinylplaten en nog later zijn ze pas voor het gewone publiek verkrijgbaar.

Ondertussen zoeft de camera door de straten van nachtelijk Londen. Op weg naar obscure studio's van radiopiraten, naar zweterige nachtclubs en trendy platenwinkels. Een rij van veelal zwarte dj's en muzikanten, portiers en publiek doet zijn verhaal. En iedereen is het eens: speedgarage is het helemaal, eigenlijk al een jaar of vier: 'In '94, nèe '93, luisterde ik er al naar'.

De eensgezindheid waarmee Engelsen een hype weten te presenteren is verbijsterend. Is het niet op het gebied van Britpop, dan wel in de dance. Het pleit voor de redactie van Loladamusica dat ze snel (hoewel, als we het moeten geloven toch al weer drie jaar te laat) over deze nieuwste sensatie bericht geeft. Maar het resultaat van het onderzoek naar 'wat is Speedgarage' is vooral ontnuchterend. De nieuwe kleren van de keizer zijn er niets bij.

    • Hester Carvalho