Bondscoach aller Belgen regeert met harde hand

België kan zich morgen plaatsen voor het WK voetbal, dat volgende zomer in Frankrijk wordt gehouden. Na de 1-1 in Dublin volgt in Brussel de tweede barragewedstrijd tegen Ierland. De Belgen maken zich zorgen.

BRUSSEL, 14 NOV. Aan de vooravond van de beslissingswedstrijd tegen de Ieren is aan de bondscoach aller Belgen nauwelijks te zien dat er storm op komst is. Georges Leekens heeft zich teruggetrokken achter zijn masker van grappen en grollen, spreekt na afloop van de training in het Koning Boudewijn-stadion in Brussel de pers toe zoals een aardige meester zijn leerlingen. Leekens doet een beroep op de Belgen, die zich morgen niet mogen laten overstemmen door de tienduizend Ieren.

Ondanks het voordelige 1-1 gelijkspel in de eerste wedstrijd in Dublin, is er voor Leekens en de Belgen alle reden zich ongerust te maken over de afloop van de tweede wedstrijd. Tal van vaste krachten zijn niet aanwezig. Scifo, Staelens, M'Penza, Van Meir, De Roover, Van Kerckhoven, De Bilde en Albert ontbreken om verschillende redenen. Daarnaast is de kans groot dat Wilmots, die in de Bundesliga bij Schalke elke week uitblinkt, niet kan spelen. Hij kreeg woensdag tijdens een trainingswedstrijdje een spierblessure. Leekens houdt er rekening mee dat animator Wilmots niet speelt.

Zijn aanwezigheid noemt Leekens, die driekwart jaar geleden Van Moer als bondscoach opvolgde, van psychologisch belang. “Hij is de mentor voor de jongeren, de drijvende kracht en de man in topvorm”, zegt Leekens afwisselend in het Nederlands en het Frans. Opmerkelijk is dat hij Wilmots onlangs voor de wedstrijd tegen Nederland niet selecteerde. Dat werd in België beschouwd als een represaille, omdat Wilmots in interviews had laten weten dat Schalke bij hem voorrang geniet. Van die uitspraken is Leekens niet gediend.

Leekens is streng. Zelfs vedetten heeft hij aan een touwtje. Maar zoals hij met De Bilde omgaat, heeft niet de waardering van iedereen. Eerst selecteerde hij de speler ondanks diens wandaden in de Belgische competitie. Vervolgens liet Leekens de naar PSV vertrokken De Bilde zonder duidelijke reden en zonder bericht buiten de selectie. De bondscoach zegt te weten dat De Bilde nog niet voldoende is hersteld van een blessure, hoewel de aanvaller de laatste twee duels een goede indruk achterliet. Maar de Belgen die in Dublin waren weten beter. Twee weken geleden gedroeg De Bilde zich op de training voor het duel met de Ieren irritant en lusteloos. Tijdens zijn invalbeurt maakte hij een slappe indruk.

Daarnaast weet Leekens dat De Bilde in België na diens klap in het gezicht van Eendracht-speler Porte (die intussen weer speelt) als een misdadiger wordt beschouwd. Toen De Bilde deze zomer met België tegen San Marino aantrad, werd hij door het publiek overladen met hoon. De sfeer in het Koning Boudewijn-stadion dient tegen de Ier louter positief te zijn, zegt Leekens tegen de media. “Iedereen heeft er belang bij dat we naar het WK gaan. Dat is goede publiciteit voor het voetbal. Is België er niet bij, dan scheelt het u van de televisie kijkcijfers en u van de krant lezers. Voetbal is eten voor het volk. Doet België niet mee, dan heeft het volk niet genoeg te eten.”

Individuele belangen tellen onder het bewind van Leekens niet. Vraag het de gelouterde international Albert, die bedankte voor de Rode Duivels omdat de bondscoach hem geen vaste plaats toezegde. Vraag het De Bilde, van wie de Belgische journalisten zeggen dat hij nu van Leekens zijn lesje geleerd heeft. Vraag het Vander Elst, 35 jaar inmiddels en door Leekens teruggehaald. “Voor Leekens telt alleen het collectief”, zegt de Bruggeling die met Scifo voor de vierde maal aan een WK kan deelnemen. “Hij zet spelers er naast als ze niet voldoen in zijn plan. Hij stelt niet de beste spelers op, alleen het beste team.” En Nilis: “De trainer bepaalt wie er speelt, niet de spelers. Dat De Bilde er niet is, is jammer voor hem. Maar de trainer heeft zijn redenen.”

De vergelijking met Leekens' voorgangers Van Moer en Van Himst is gauw getrokken. Vander Elst: “Ik ken hem nog als trainer van Club Brugge. Hij is verbaal sterk, overtuigend en een sterke organisator. Hij heeft van een kleine club als Moeskroen een grote club gemaakt. Alles is geregeld. We weten nu waar de spelersbus staat en hoe laat hij vertrekt. Bij de eettafels staan nu ook stoelen.”

Leekens spaarde kosten noch moeite om zijn elftal voor te bereiden op de barragewedstrijden. “Toen hij voorzag dat wij tweede zouden worden in de kwalificatiegroep, heeft hij alle landen die wij zouden kunnen loten laten scouten. Hij heeft mensen naar Oekraïne, Kroatië, Rusland, Hongarije, Italië en Ierland. Dat geeft aan hoe gewetensvol hij bezig is.”

Leekens is strenger dan zijn voorgangers. Tijdens de persconferentie zei hij dat er niet meer door de spelers met de pers getelefoneerd mag worden. “Ik heb gisteren een speler met een GSM betrapt toen hij met een journalist belde. Dat kan dus nu niet meer.”

Confrontaties gaat hij niet uit de weg. Ierse journalisten beet hij toe dat hij als human being niet beledigd wenste te worden. Een Ierse krant had in kapitale letters het woord lunatic afgedrukt. Waarom? Omdat Leekens tijdens een persconferentie in Dublin een somber kijkende Ier vroeg of hij huwelijksproblemen had. Het hoort bij de show van Leekens. Zelf kent hij andere privéproblemen. Anderhalf jaar geleden werd zijn vrouw getroffen door een hersenbloeding. Nog altijd is haar toestand slecht. Leekens kent belangrijkere zaken dan voetbal. Weinigen die het aan hem merken.

    • Guus van Holland