Uitgevers buiten marktpositie uit

Als juridisch auteur, die destijds aan de discussie in deze krant over de overval van Elsevier op Kluwer deelnam, heb ik de behoefte mijn toenmalige oordeel over die overval kort samen te vatten. Dit gezien de uitgebreide aandacht die Jannetje Koelewijn op 18 oktober daaraan besteedde in het artikel 'Hoe je journalisten inpakt'.

Als één van de auteurs van het Nederlandse standaardboek over het Europees gemeenschapsrecht en als redactielid van het tijdschrift Sociaal-Economische Wetgeving (SEW) had ik toen een positief oordeel over de verdiensten van het Kluwerconcern voor onderzoek, onderwijs en rechtspraktijk. Een klantvriendelijke prijspolitiek kwam onder meer tot uitdrukking in een pocketeditie van genoemd standaardboek, betaalbaar voor studenten en een abonnementsprijs van SEW, die ook voor studenten, bibliotheken en wetenschappelijk belangstellende lezers betaalbaar was. Van de marktbeheersende positie, die Kluwer ook toen reeds had, maakte zij geen gebruik door monopolistische prijsvorming. Van de bestuursvoorzitter van Elsevier was daarentegen reeds toen bekend, dat hij wèl van zijn monopolistische positie op tal van wetenschapsgebieden gebruik maakte om bepaalde vooraf vastgestelde winstdoeleinden via monopolistische prijsverhogingen (zonder kostenrechtvaardiging) te bereiken.

Na de fusie Wolters Kluwer is helaas ook Kluwer met name de prijzen van tijdschriften volgens de 'Elsevier-filosofie' gaan verhogen zonder kostenrechtvaardiging. Universiteiten, de rechterlijke macht en andere instellingen en lezers met beperkte middelen werden daardoor gedwongen abonnementen op wetenschappelijke tijdschriften drastisch te beperken. De bekendheid en dus het maatschappelijk en wetenschappelijk nut van onderzoeksresultaten werden aldus drastisch beperkt en studenten werden zwaar belemmerd bij eigen onderzoek.

Het voorgenomen samengaan van Wolters Kluwer en Reed Elsevier lijkt de logische voortzetting van deze politiek van uitbuiting en versterking van de marktpositie.

    • P. ver Loren van Themaat