China en Japan: regelmatig overleg met VS en Rusland

TOKIO, 12 NOV. China en Japan beraden zich over het opzetten van een regelmatig topoverleg van de twee landen met grootmachten Verenigde Staten en Rusland. Dit voorstel kwam vandaag ter sprake tijdens een officieel bezoek van de Chinese premier Li Peng aan Japan. Gesprekken over een conflict over eilanden zijn voorlopig opgeschort.

Tijdens een ontmoeting van Li Peng met de Japanse premier Ryutaro Hashimoto gisteravond, verwelkomden beide politici de verbetering van de betrekkingen tussen de grootmachten rond de Stille Oceaan. Deze verbetering uitte zich de afgelopen weken in een staatsbezoek van de Chinese president Jiang Zemin aan de VS, en het bezoek van de Japanse premier aan Rusland.

De voormalige Japanse premiers Yasuhiro Nakasone en Noboru Takeshita, tegenwoordig beiden parlementslid voor de regerende Liberaal Democratische Partij en op de achtergrond invloedrijke politici, deden vandaag tijdens een gesprek met premier Li Peng het voorstel voor regelmatig overleg op het niveau van regeringsleiders tussen de vier grootmachten. Li antwoordde dat “het wellicht tijd zal kosten”, maar hij het voorstel aan president Jiang Zemin zal overbrengen en “serieus wil onderzoeken”.

Het conflict tussen Japan en China over de betwiste Senkaku-eilanden (Diaoyu in het Chinees) in de Oost-Chinese Zee is gisteren in de ijskast gezet met de ondertekening van een nieuw visserij-akkoord. De twee landen zijn overeengekomen het zeegebied in de bewuste Oost-Chinese Zee voorlopig onder “gemeenschappelijke controle” te stellen. Gesprekken over de werkelijke afbakening van het zeegebied zullen in de tussentijd voortgaan.

Op het gebied van veiligheid beloofde Hashimoto gisteravond “een voortzetting van de dialoog met China” en helderheid tegenover China over de Amerikaans-Japanse samenwerking. China heeft deze herfst bezwaren geuit over de overeengekomen uitbreiding van deze Japans-Amerikaanse militaire samenwerking uit vrees dat die uitbreiding gericht is tegen China vanwege het conflict dat China nog altijd heeft met de 'afvallige provincie' Taiwan. Li zei gisteren dat de Japans-Amerikaanse samenwerking “uitsluitend op zelfverdediging” dient te zijn gericht en dus niet op bescherming van Taiwan. Hashimoto herhaalde daarop het Japanse standpunt dat Taiwan een deel is van China. Komend jaar zal de Chinese minister van Defensie een bezoek brengen aan Japan, zo zei Li gisteren, om de dialoog op het gebied van veiligheid te versterken. Ook zal de Chinese president, Jiang Zemin, komend jaar Japan bezoeken.

Beide landen gaven verder een gezamenlijke verklaring uit waarin Japan zijn steun uitspreekt voor een Chinees lidmaatschap van de Wereldhandelsorganisatie (WTO). Tegen dit lidmaatschap bestaan vooral in de VS sterke bezwaren.

Aangaande de conferentie in december dit jaar over reductie van de uitstoot van gassen om het broeikaseffect tegen te gaan, zei Li dat geïndustrialiseerde landen niet moeten proberen gelijke reducties op te leggen aan ontwikelingslanden. Vooral in de VS bestaan sterke bezwaren tegen terugbrengen van de gas-uitstoot in eigen land terwijl landen als China door gaan met sterke economische groei en een navenant sterke groei in uitstoot van gassen.