Baby Benz: 'Even kijken of hij omkiept'

Mercedes Benz' jongste telg Baby Benz is in Duitsland onderwerp van veel spot nadat die tijdens de zogeheten Eland-test op z'n kant ging. “Even kijken of hij omkiept”, roept een jolige toeschouwer. Maar de fabrikant uit Stuttgart belooft afdoende aanpas- singen. En de gretige klant raakte tot nu toe niet in paniek.

BERLIJN, 12 NOV. In de hal van het gloednieuwe kantoor van Daimler-Benz aan de Berlijnse Potsdamer Platz pronken glimmende Mercedessen. Diverse modellen zijn uitgestald: de zware S-klasse, een donkergroene SLK, de 'yuppenauto'. Maar alle bezoekers drommen samen bij de blauwe Baby Benz. “Even proberen of hij omkiept”, gnuift een van hen. “Laten we de Elandtest doen”. Vier mannen wurmen zich in de kleine auto en beginnen als kwajongens te wiebelen.

Sinds de A-klasse twee weken geleden omviel bij een test in Zweden - waar nieuwe auto's worden beoordeeld op abrupt uitwijken voor een eland - is de pas geboren kleine Mercedes in Duitsland het mikpunt van spot geworden. Groteske foto's in de autobladen, waarbij de Baby Benz een koprol maakt, hebben de wagen van “klein genie” tot een “lachnummer” gemaakt.

Menig talkmaster op de televisie heeft al een Benz-mop in zijn repertoire. Gisteravond deed de gerespecteerde nieuwsrubriek Tagesthemen miljoenen huiskamers kond van de nieuwste Witz. Of de kijkers wisten hoe een Baby Benz moest worden geparkeerd? De bestuurder rijdt zijn wagen nààst de parkeerplaats en laat hem omkiepen.

Een omvallende auto is een nachtmerrie voor elke autobouwer. Zeker voor Daimler-Benz dat zich er op beroept de beste en veiligste wagens ter wereld te maken. Uitgerekend de kleinste auto heeft de grootste autoproducent van Duitsland danig in problemen gebracht. Begrijpelijk dat de leiding van Daimler in Stuttgart gistermiddag besloot de levering van de A-klasse aan de klanten voor drie maanden stop te zetten om de auto te verbeteren. Het chassis van de Baby Benz wordt technisch “volledig aangepast”. Het miljardenconcern hoopt de schade, die de Kipp-Katastrophe aan het imago van de onderneming toebrengt, zo te beperken.

“Niemand betreurt het meer dan wijzelf, dat de A-klasse in extreme testsituaties zwakheden vertoont”, zei Daimler-topman Jürgen Schrempp gisteravond. Hij wordt ook wel 'neutronen-Jürgen' genoemd vanwege zijn kordate en rigoureuze optreden.

In de Duitse autowereld is met verbazing gereageerd op het besluit van Daimler de auto's van de markt te halen. Zoiets is in de Duitse autogeschiedenis nog niet voorgekomen, weet de Organisatie van Autofabrikanten. Toen Audi in de jaren tachtig in Amerika in opspraak raakte omdat er problemen waren met de automatische versnellingsbak, werden de wagens niet teruggehaald, maar bracht de fabrikant tijdens de productie verbeteringen aan.

Schrempp houdt echter niet van half werk, zoals in het verleden bijvoorbeeld met het afstoten van Fokker is gebleken. Al direct na het ongeval met de Baby Benz in Zweden ontstond bij Daimler grote consternatie. De zogenaamde Elandtest bracht het bedrijf, dat 1,5 miljard mark en vele jaren in de ontwikkeling van een kleine auto heeft gestoken, in grote verwarring. In de top van het concern had niemand ooit van de Zweedse autotest gehoord en ongeloof in eigen falen zorgde aanvankelijk voor terughoudende reacties.

Maar nadat het toonaangevende Duitse vakblad Autobild vervolgens het omslagverhaal wijdde aan het 'Drama met de A-klasse', zag de concernleiding zich genoodzaakt de gang naar Canossa te maken. Intussen had een ingenieur, die bij de ontwikkeling van de Baby Benz was betrokken, al een zenuwinzinking gekregen.

“Wij geloven dat de auto absoluut veilig is, maar kennelijk is er een zwakte aan het licht gekomen”, bekende Jürgen Huppert, verantwoordelijk voor de autodivisie bij Daimler, voor de verzamelde pers in Stuttgart. Hij beloofde maatregelen. De smalle Goodyear-banden zouden worden vervangen door zwaardere Michelins en de Baby Benz zou worden uitgerust met het hypermoderne Elektronische Stabiliteitsprogramma ESP. Dit systeem stabiliseert de auto bij het remmen en wordt tot nog toe enkel in de dure S-klasse gebruikt. De verbeteringen zouden de klant niets en Daimler minimaal 100 miljoen mark per jaar kosten. Maar Hupperts geruststellende woorden konden de onrust over de onveiligheid van de auto niet wegnemen. Na de Elandproef in Zweden stortte immers de Duitse vakpers zich op het testen van de auto en met wisselend succes.

Om genadeloze kritici en kopschuwe klanten de wind uit de zeilen te nemen, heeft Daimler-Benz voor een offensieve strategie gekozen. We kunnen ons geen fout meer permitteren, had Schrempp zijn collega's achter gesloten deuren laten weten. Want, wie koopt er nu een auto die kan omvallen? Ruim drieduizend klanten hebben volgens Stuttgart laten weten van hun bestelde Baby Benz af te zien.

In de hoop de schade niet nog groter te maken, heeft topman Jürgen Schrempp nu zelf ingegrepen. De auto's, die dagelijks al door tientallen klanten bij de fabriek in Rastatt worden meegenomen, moeten in de fabriek blijven staan. De rijdende exemplaren worden teruggehaald.

Schrempp zei gisteren voor de televisie, dat veranderingen van het chassis noodzakelijk zijn gebleken om de problemen te verhelpen. “Onze ingenieurs hebben dag en nacht al hun energie besteed aan het zoeken naar optimale oplossingen. En die hebben we gevonden”, zei Schrempp.

De A-klasse wordt niet alleen uitgerust met zwaardere banden en het stabilisatiesysteem. Het hele chassis wordt technisch aangepast. De stabilisatoren, veren en schokbrekers bij de assen worden vernieuwd. “Met dit totale pakket is Baby Benz beslist de veiligste auto in deze klasse”, verklaarde de Daimler-topman vol vertrouwen.

Was de auto dan toch verkeerd geconstrueerd zoals de Zweed Robert Collin beweerde, die de Elandtest had uitgevoerd? Slechts 500 meter duurde de test eind oktober in Stockholm. Toen vloog Collin, redacteur van het autovakblad Teknikens Värld, met een vaart van 60 kilometer uit de bocht wat hem na dertien jaren testervaring nog niet was overkomen. “Een verkeerde constructie”, luidde zijn vernietigende oordeel over de A-klasse. Zijn Zweedse collega Marianne Sterner, lid van een internationale jury die de prijs 'Auto van het Jaar' verleent, riep meteen op tot een productiestop. Zolang “mensen om het leven kunnen komen”, mag de auto volgens haar niet verkocht worden”.

Volgens de ADAC in Keulen, de Duitse ANWB, voert de conclusie van de geschrokken Collins evenwel veel te ver. “De auto is zeker niet verkeerd geconstrueerd”, zegt Heinz-Gerd Lehmann van de ADAC. “Anders zou het concern de auto niet eens kúnnen aanpassen.”

Lehmann vindt dat Daimler de juiste beslissing heeft genomen om de auto technisch aan te passen. Dat was naar zijn mening niet eens nodig geweest. Uit een ADAC-test eerder deze week bleek, dat de A-klasse bij slaloms op sommige momenten inderdaad de Kippgrenze bereikte. Concurrenten zoals de VW Golf, de Citroën Xsara en de Renault Mégane hebben hier geen last van. Dit euvel is evenwel uitsluitend met verzwaring van de banden te verhelpen, meent Lehmann. Maar Daimler-Benz hoopt met de aangekondigde uitgebreide maatregelen vooral zijn reputatie te herstellen. Ook financiële experts op de beurs in Frankfurt menen dat Daimler correct handelt. De verbeteringen kosten het bedrijf weliswaar een slordige 300 miljoen mark. De winstpositie van het concern wordt er echter nauwelijks door aangetast, meent Klaus-Jürgen Melzner, Daimler-expert van Deutsche Bank. “Het belangrijkste is dat het concern het gedeukte vertrouwen bij de klanten weet terug te winnen”, zegt Melzner.

De echte Benz-liefhebbers lijken zich vooralsnog nauwelijks van de wijs te laten brengen door het voorval met de A-klasse. De ADAC zegt bijna geen reacties van verontruste klanten te hebben gehad. Van “paniek is al helemaal geen sprake”, meent Lehmann. Verschillende Mercedes-dealers hebben zoveel aanvragen voor de auto, dat er alleen al voor het maken van een proefrit lange wachtlijsten zijn.

Schrempp zelf beweert dat, ondanks de drieduizend afzeggingen, de bestellingen voor de Baby Benz met 100.000 tot ver in 1998 reiken. Voor het komende jaar is de produktie van 160.000 A-klassers gepland.

“Er is in deze situatie maar één antwoord”, zegt Rupert Felder van de fabriek in Rastatt, waar de Baby Benz wordt gemaakt en direct door de klanten kan worden afgehaald. “De auto moet perfect worden gemaakt”. De meeste klanten willen de Baby Benz zo graag hebben, zegt Felder, dat ze de wagen ondanks de leveringsstop gisteren per se mee naar huis wilden nemen.

“Ik vertrouw erop dat het in orde komt”, zegt Werner Kraus, die bij de autodealer in Bonn net een A-klasse heeft besteld. “Een concern als Daimler kan zich eenvoudig geen fouten permitteren.”

    • Michèle de Waard