Israel en Vaticaan regelen status katholieke kerk

TEL AVIV, 11 NOV. Israel en het Vaticaan hebben gisteren een overeenkomst getekend waarbij de wettelijke status van de Rooms-katholieke kerk en haar instellingen in gebieden waar de Israelische wet geldt, onder andere Oost-Jeruzalem, wordt geregeld. Beide partijen omschreven vanmorgen deze bijeenkomst als een belangrijke stap naar volledige normalisering van de betrekkingen tussen Israel en de Heilige Stoel.

Een bezoek van de paus aan Israel, en niet 'het Heilige Land', zoals de gebruikelijke terminologie in het Vaticaan is, zou de in 1994 aangeknoopte diplomatieke betrekkingen tussen de joodse staat en het Vaticaan kunnen bekronen. Een gezaghebbende woordvoerder van de katholieke kerk in Jeruzalem zei vanmorgen dat de komst van de paus naar Israel afhankelijk is van de vooruitgang in het Israelisch-Palestijns vredesproces.

De overeenkomst die gisteren in Jeruzalem door de Israelische minister van Buitenlandse Zaken, David Levy, en de pauselijke nuntius aartsbisschop Andrea di Montezemolo werd ondertekend, werd reeds anderhalf jaar geleden geparafeerd. Aan het uitstel van de ondertekening kenden katholieke kringen in Jeruzalem geen bijzondere betekenis toe. Deze kringen legden er de nadruk op dat de overeenkomst - geen verdrag - de katholieke kerk een wettelijke status geeft ten opzichte van de Israelische wet. Katholieke kerken en instellingen, zoals kloosters en katholieke scholen, in Oost-Jeruzalem hebben sedert gisteren een legale basis voor hun activiteiten gekregen onder de Israelische wet.

Katholieke kringen in Jeruzalem legden er de nadruk op dat dit geenszins betekent dat het Vaticaan de inlijving van Oost-Jeruzalem door Israel erkent. “Het is een technische overeenkomst die het functioneren van de katholieke kerk en haar instellingen in Israel regelt”, zo verluidde in deze kringen.

De katholieke kerken en instellingen in Israel zullen in een speciaal register worden opgenomen dat aan de gisteren getekende overeenkomst zal worden toegevoegd. Deze instellingen behouden hun interne autonomie en blijven gerechtigd interne geschillen volgens het canoniek recht op te lossen.

Krachtens de overeenkomst kunnen deze katholieke instellingen in Israel sedert gisteren rechtszaken aanspannen en voor het gerecht worden gedaagd.

De uitvoering van de overeenkomst is afhankelijk van goedkeuring door de Knesset, het Israelische parlement. Beide partijen moeten volgens de Israelische pers van vandaag nog overeenstemming bereiken over de financiële betrekkingen. Kwesties zoals invoerrechten op uitrusting voor katholieke kerken en instellingen moeten nog worden geregeld. Dat geldt ook voor bij voorbeeld de status van het Nôtre Dame complex in Oost-Jeruzalem, dat voor de stad Jeruzalem een hotel is maar door het Vaticaan als een klooster wordt beschouwd.

    • Salomon Bouman