Republikeinen: 'troostprijs'; Congres ziet weinig heil in Tibetdiplomaat

WASHINGTON, 7 NOV. Het Amerikaanse Congres is sceptisch over de jongste benoeming door minister van Buitenlandse Zaken Madeleine Albright van een 'speciale coördinator Tibetaanse zaken' in haar departement.

President Jiang Zemin van China heeft zijn staatsbezoek nog niet afgesloten of het Amerikaanse Congres zet een tegenaanval in tegen president Clinton's 'appeasement' van Peking. Een reeks 'anti-China' wetsontwerpen moet een 'tegenwicht' vormen tegen Clinton's vriendschap met de “misdadige, bloeddorstige, criminele tyrannie”, zoals afgevaardigde Dana Rohrabacher uit Californië het Chinese regime betitelde.

Inzake Tibet heeft minister van Buitenlandse Zaken Madeleine Albright toegegeven aan druk van het Congres en een 'speciale coördinator voor Tibetaanse zaken' benoemd. De vraag is nu wat deze functie in de praktijk gaat betekenen. De nieuwe functionaris is Gregory Craig (52). Hij is directeur van de staf beleidsplanning van het State Department en dat zal hij blijven. Afgelopen donderdag trad hij voor het eerst op in zijn nieuwe functie. Tijdens een openbare hoorzitting van het Comité voor Internationale Zaken van het Huis van Afgevaardigden bracht hij rapport uit over de onderhandelingen tussen de Dalai Lama, de Tibetaanse geestelijke leider in ballingschhap, en de Chinese leiding.

Craig maakte duidelijk dat zijn benoeming geen erkenning van de regering in ballingschap betekent en dat de regeringsdoelstelling “het bewaren van Tibets unieke religieuze en culturele erfenis” is. Daartoe zal hij Chinese functionarissen en Tibetaanse vertegenwoordigers ontmoeten en naar het gebied reizen. Binnenkort vertrekt hij met Albright naar India, maar hij heeft geen plannen om Dharamsala, het hoofdkwartier van de Dalai Lama in de noordelijke bergstaat Himachal Pradesh, aan te doen.

Comité-voorzitter Gilman noemde Craig schertsend “ambassadeur zonder portefeuille”. De meest rake vraag kwam van de Democratische afgevaardigde Lee Hamilton die opmerkte dat directeur voor beleidsplanning een baan van 18 uur per dag is. “Hoeveel tijd gaat u dan aan Tibet besteden ?” Craig antwoordde dat hij drie man extra staf had aangesteld die zich fulltime met Tibet zullen bezighouden. Craig was uiterst terughoudend om de Chinese praktijk in Tibet als repressief te beschrijven, want dat zou zijn kansen op succes verminderen. Om dezelfde reden wilde hij ook niet ingaan op de onvervulbare voorwaarden die China aan de Dalai Lama stelt. Peking wil dat deze openlijk verklaart dat Tibet een deel van China is en dat hij zijn “activiteiten tot het splijten van het moederland” staakt. Verschillende Republikeinse comité-leden hielden de indruk over dat Craig's benoeming een “troostprijs” was voor het Congres, een “inhoudloze grap”.