Trichet als tweede man in Eurobank mogelijk uitweg

De Franse kandidaatstelling van Jean-Claude Trichet als president van de Europese Centrale Bank heeft de regering-Kohl in een “uiterst delicate positie” gebracht.

BONN, 6 NOV. Duitsland zoekt koortsachtig naar een compromis over het voorzitterschap van de toekomstige Europese Centrale Bank. De Franse zet om Jean-Claude Trichet, president van de Banque de France, naar voren te schuiven, heeft de regering-Kohl in een “uiterst delicate positie” gebracht, valt in regeringskringen in Bonn te beluisteren.

“De kwaliteiten van Trichet zijn buiten kijf, maar nu is Nederland aan de beurt. Wij staan achter Duisenberg als voorzitter voor de Europese bank”, zegt Karl Lamers, de buitenlands-politieke woordvoerder van de CDU/CSU-fractie in de Bondsdag desgevraagd.

Er mag volgens Lamers beslist “geen ondeugdelijk compromis uit de bus komen, waarbij de rol van Duisenberg is uitgespeeld”. “De schade die de Duits-Nederlandse betrekkingen in het verleden hebben opgelopen, mag zich niet herhalen”, aldus Lamers.

Er zou inmiddels worden gesproken over een compromis waarbij Wim Duisenberg in 1999 voorzitter wordt van de Europese bank en Trichet vice-voorzitter. Duisenberg is sinds juli voorzitter van het Europees Monetair Instituut (EMI) in Frankfurt dat over twee jaar opgaat in een Europese Centrale Bank. Ook zou Duisenberg halverwege zijn ambtstermijn van acht jaar het roer aan Trichet kunnen overgeven. De vraag is echter of de Fransen hiermee genoegen nemen.

Bondskanselier Helmut Kohl is in grote verlegenheid gebracht door de Franse manoeuvre om Trichet naar voren te schuiven als bankpresident. Dat Frankrijk meer te zeggen wilde hebben in een toekomstige Europese bank was uiteraard bekend, maar gehoopt werd dat Parijs het niet zo hoog zou spelen.

Nu het voorzitterschap van de bank een prestigezaak is geworden, moet Bonn al zijn diplomatieke kwaliteiten in de waagschaal gooien om uit deze netelige situatie te komen. De regering-Kohl en de Bundesbank hebben Duisenberg immers regelmatig hun favoriete kandidaat genoemd en bij de Europese partners steun voor de Nederlander verzameld. Maar de Fransen wil Kohl al helemaal niet voor het hoofd stoten.

De kanselier kwam vanmorgen met het kabinet bijeen in de bondskanselarij, nadat hij gisteravond was teruggekomen van een bezoek aan de Franse president Jacques Chirac en premier Lionel Jospin. Officieel werden geen mededelingen gedaan. Volgens ingewijden zou Kohl “begrip” hebben getoond voor de Franse positie, maar daaraan geen enkele conclusie of toezegging hebben verbonden.

Regelmatig is gesuggereerd dat er tussen Kohl en de voormalige Franse president Mitterrand een geheime afspraak zou bestaan: Frankfurt zou de zetel van de bank worden als de Fransen de voorzitter zouden mogen leveren. Dit is in Bonn steeds ontkend.

Pag.5: Duisenberg is nodig om euro aan de Duitsers te verkopen

De Franse Europa-minister, Pierre Moscovici, zei in Parijs dat de benoeming van een Fransman “een natuurlijke zaak” is. De Fransen hebben steeds het gevoel gehad, dat ze met betrekking tot de Europese munt, door de Duitsers “over de tafel werden getrokken”, is in Bonn te vernemen.

Zo drukte de Bondsrepubliek door dat er een stabiliteitsraad kwam, dat de munt Euro in plaats van Ecu heet en dat er geen zogeheten economische regering komt om de bank te controleren. Ook zit er bij de komende banentop in Luxemburg weinig voor de Fransen in het vat.

Maar de regering-Kohl zou er, ondanks de Franse wensen, weinig aan gelegen zijn de verhoudingen met Nederland op scherp te zetten. Niet alleen bestaat grote overeenstemming over de monetaire politiek tussen Nederland en Duitsland. Ook heeft het kabinet-Kohl Duisenberg nodig om de Europese munt aan de Duitse bevolking als 'stabiel en hard' te verkopen.

Regelmatig wordt in Bonn onderstreept, dat de betrekkingen tussen de twee landen dankzij premier Wim Kok “buitengewoon goed zijn”. Deze uitstekende relatie mag niet op het spel worden gezet, meent Lamers.

In de Duitse pers wordt al gesproken over de “slachtofferrol” waarin Nederland opnieuw terecht dreigt te komen. Zo viste Nederland eerder met voormalig premier Ruud Lubbers achter het net, toen er een nieuwe voorzitter voor de Europese Unie moest worden benoemd. Het was geen geheim dat bondskanselier Kohl hier niets in zag. Van meet af aan boterde het niet tussen de twee regeringsleiders, wat zich weerspiegelde in een verslechtering van de Duits-Nederlandse betrekkingen. Ook de post van secretaris-generaal van de NAVO ging aan zijn neus voorbij.

Bovendien is Nederland nog altijd niet vergeten dat de Duitse regering tijdens de onderhandelingen voor het Verdrag van Maastricht plotsklaps voor de Fransen koos en een Nederlands voorstel voor een federaal Europa liet vallen. “Zover mag het dit keer beslist niet komen”, zegt Lamers. “Er moet daarom met veel wijsheid zo snel mogelijk een bevredigend compromis uit de bus komen”.

    • Michèle de Waard