Waar blijft reactie van Nuis op Weinreb?

Sinds zo'n 15 jaar ben ik een liefhebber van de boeken van Renate Rubinstein. Maar telkens wanneer haar naam klinkt, duikt de 'affaire' Weinreb op. Er wordt echter nooit uitgelegd waar het in deze zaak om ging. Alle debatten erover hebben zich afgespeeld in de tijd dat ik nog op de schoolbanken zat. Ik ben van 1958.

Ik heb aan leeftijdgenoten die ik verstandig en belezen vind, gevraagd of zij mij konden vertellen wat de affaire inhield. Maar ook zij verzuchtten dat de kranten (én Renate Rubinstein) er blijkbaar vanuit gaan dat al hun lezers van vóór 1950 zijn. Niemand van ons weet wie Weinreb was, behalve dat hij een jood was die in de oorlog iets met lijsten deed.

Nu er dan iemand gepromoveerd blijkt te zijn op deze affaire, ben ik gretig de recensies van dit proefschrift gaan lezen omdat ik eindelijk wel eens wilde weten wat deze man nou precies heeft gedaan. Maar, zoals zo dikwijls in medialand, er wordt veel geschreven en gezegd, zonder dat je er een steek wijzer van wordt.

Realiseren de babyboomers zich wel dat inmiddels het grootste deel van de bevolking hun polemieken niet kan volgen? Rubinstein schrijft in haar essay 'Weinreb' (1989) dat het zogeheten RIOD-rapport een opeenstapeling van kwaadwillige gissingen is dat haar niet kan overtuigen omdat het liederlijke verraad niet helemaal of helemaal niet bewezen kan worden. Ze suggereert dat een promovendus het zou moeten uitzoeken, en schrijft: “laat zo iemand ook mijn stukken overlezen”.

Die promovendus is er dus gekomen. En de recensenten melden dat nu bewezen is dat Weinreb een oplichter was. Maar waarom wordt er niets toegelicht? De teneur van alle artikelen is dat het wetenschappelijk is, dus waar.

Het verbaast mij buitengewoon dat nergens de moeite wordt genomen de stellingen van bijvoorbeeld Rubinstein of Nuis serieus te weerleggen. Renate werd overheerst door emoties omdat haar vader gedeporteerd is, lees ik, en Aad Nuis wilde graag het gezag tarten.

Ik ben zo benieuwd naar een reactie van bijvoorbeeld Aad Nuis. Het lijkt - maar misschien is mij een en ander in de media ontgaan - alsof niemand nu in zijn weerwoord geïnteresseerd is.

Ik weet niet of mensen als Renate Rubinstein en Aad Nuis gelijk of ongelijk hebben, maar ze zullen gegronde redenen hebben gehad om jarenlang aan hun mening vast te houden. Hoe kan het gebeuren dat zij nu in de media totaal worden genegeerd?

    • Lidwien Vork