VN: vluchten gaan door; Irak dreigt vliegtuig VS neer te halen

BAGDAD/ NEW YORK, 4 NOV. Een Amerikaans U-2 verkenningsvliegtuig blijft in dienst van de Verenigde Naties inspectievluchten boven Iraaks grondgebied uitvoeren ondanks Iraakse dreigementen het “spionagevliegtuig” neer te halen.

Dat werd gisteravond bekendgemaakt na een besloten zitting van de Veiligheidsraad van de VN over de laatste incidenten met Irak.

Het Iraakse dreigement, dat de spanning tussen Irak en de VN nog aanzienlijk verhoogde, kwam in een brief van de Iraakse VN-ambassadeur, Nizar Hamdoon, aan de chef van de Speciale ontwapeningscommissie van de VN (UNSCOM), Richard Butler. Hamdoon schreef dat Irak “Amerikaanse militaire agressie” verwacht, en dat daarom “een Amerikaans spionagevliegtuig niet kan worden toegelaten in het Iraakse luchtruim”.

De Amerikaanse VN-ambassadeur, Bill Richardson, sprak van “een direct dreigement tegen de Verenigde Naties”. Hij toonde zich “ernstig bezorgd over deze onverantwoordelijke escalatie”.

Bagdad gaf Amerikaanse UNSCOM-inspecteurs vorige week zondag tot morgen de tijd het land te verlaten, en verbood UNSCOM gebruik van Amerikaanse verkenningsvliegtuigen, met het argument dat de VS alleen werken voor instandhouding van de internationale sancties tegen Irak en dat hun vertegenwoordigers spionnen zijn. Vandaag, evenals gisteren, werden Amerikaanse inspecteurs in Irak verhinderd te werken, waarna UNSCOM alle activiteit weer voor de rest van de dag opschortte.

Washington heeft de leden van de Veiligheidsraad gisteren gevraagd zich voor te bereiden op “een krachtige actie” tegen Irak, tenzij Bagdad de maatregelen tegen de Amerikaanse rol bij UNSCOM opheft, aldus het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. Irak werd gewaarschuwd dat zijn tijd opraakt. In de Veiligheidsraad bestaat echter nog steeds niet veel enthousiasme voor militaire actie tegen Irak.

De secretaris-generaal van de VN, Kofi Annan, heeft inmiddels drie bemiddelaars naar Bagdad gestuurd om een uitweg uit de crisis te zoeken. Het is uitdrukkelijk niet hun taak te onderhandelen, maar om de Iraakse regering ertoe te bewegen volledig met UNSCOM mee te werken, aldus Annan tegenover verslaggevers.

Irak heeft laten weten te hopen dat de VN-missie komt praten over een tijdschema voor opheffing van de internationale sancties. President Saddam Hussein riep gisteren op tot een dialoog hierover, die door de VS echter al is afgewezen met het argument “dat we niet in de bazaar zijn”. (Reuter, AP, AFP)