Kantoren; De spiegelglazen kantoordoos als 'dresscode'

Vooral in de jaren tachtig daalden de spiegelglazen kantoordozen in grote aantallen neer langs de snelwegen in Nederland. Ze kwamen overgewaaid uit Amerika, waar ze al een decennium eerder in steden als Houston en Dallas waren opgedoken. Daar staan ze in de centra, waar het Amerikaanse zakenleven zich nog steeds concentreert.

In Nederland kwamen ze voornamelijk terecht aan de randen van de steden, in de zogenaamde 'bedrijvenparken'. Schijnbaar ordeloos staan ze daar bij elkaar, meestal omgeven door parkeerterreinen en onduidelijke groengebieden en soms een raar vijvertje of vreemd pleintje.

Zoals degenen die in de bedrijvenparken werken meestal gehuld gaan in min of meer hetzelfde zakentenue, zo lijken ook de spiegelglazen kantoren allemaal op elkaar. Het spiegelkantoor werd de 'dresscode' voor de architectuur van het Nederlandse bedrijfsleven.

Maar net zoals binnen een 'dresscode' vele kleine subtiele verschillen mogelijk zijn, zo bestaan er ook talloze variaties op de glazen kantoordoos. Bedrijven willen graag een eigen glaspaleis, maar dan wel net iets anders dan dat van de concurrent.

Het kantoor van Microsoft in Hoofddorp, voltooid in 1993, is een curieuze variatie. Opdrachtgever voor dit gebouw was het Bedrijfspensioenfonds voor de Metaalnijverheid uit Rijswijk, maar omdat al voor de oplevering van het kantoor bekend was dat het Amerikaanse bedrijf van Bill Gates de hoofdhuurder zou worden, moest architect R. van der Sluys rekening houden met de wensen van de Nederlandse vestiging van Microsoft, die in dit gebouw zijn helpdesk voor de hele Benelux onderbracht.

Het softwarebedrijf had voornamelijk wensen voor het interieur, maar wilde ook dat de 'eigen identiteit' van het bedrijf aan de buitenkant van het gebouw zichtbaar werd gemaakt. Dit deed de architect met behulp van verlichtingsarmaturen die hij in de gevel verwerkte. Als het donker is, zorgen ze voor verlichting, maar overdag herinneren ze aan ornamenten uit de klassieke bouwkunst.

Wat ze nu precies zeggen over de identiteit van Microsoft, is niet duidelijk. In ieder geval heeft de curieuze combinatie van een zakelijke glasgevel met modern-klassieke versieringen gezorgd voor een opvallende verschijning: het kantoor is als een zakenman in een onopvallend grijs pak met een kolossale strik.