Regionale mini-top in Luanda; Leger Angola blijft nog even in Congo/B

LUANDA, 28 OKT. De Angolese troepen die eerder deze maand de doorslag gaven bij de militaire machtsovername in buurland Congo-Brazzaville zullen dat land pas verlaten als de situatie er is gestabiliseerd. Dat zei president José Edoardo dos Santos van Angola gisteren na een regionale mini-top in Luanda.

De leiders van Angola, de beide Congo's en Gabon hebben gisteren in de Angolese hoofdstad Luanda spoedberaad gehouden over “veiligheid en samenwerking” in dit door recente oorlogen gedestabiliseerde deel van Afrika. De mini-top was een initiatief van de Angolese president José Edoardo dos Santos, wiens leger eerder deze maand intervenieerde in Congo-Brazzaville.

Deelnemers waren verder de presidenten Omar Bongo van Gabon, Laurent-Désiré Kabila van de Democratische Republiek Congo (voorheen Zaïre) en de zaterdag als staatshoofd van Congo-Brazzaville geïnstalleerde generaal Denis Sassou N'Guesso. Sassou's milities verdreven op 15 oktober na een bloedige burgeroorlog de gekozen president Pascal Lissouba, met beslissende steun van Angolese troepen. Het regeringsleger van Angola hielp dit voorjaar Kabila's rebellenleger bij de omverwerping van het bewind van wijlen dictator Mobutu.

“De bedoeling van de bijeenkomst was te zoeken naar vrede en stabiliteit in het gebied”, aldus gastheer Dos Santos. Angola's minister van Buitenlandse Zaken, Venancio da Silva de Moura, sprak de hoop uit dat de mini-top in Luanda een einde zou maken aan de wrijving tussen de Gabonees Bongo en de Congolees Kabila. Omar Bongo heeft dit voorjaar pogingen ondernomen om de opstand in Congo/Zaïre tegen Mobutu door bemiddeling te beëindigen. De Moura: “Dat werd door Kabila en de zijnen uitgelegd als steun aan Mobutu. We hopen dit misverstand uit de weg te ruimen.” Bongo, die vanouds uitstekende relaties onderhoudt met Frankrijk, verwelkomde deze kans om “eindelijk van man tot man te praten met Laurent Kabila”, die in Parijs geruime tijd als anti-Franse stokebrand gold. Bongo zei tijdens de afsluitende persconferentie: “Midden-Afrika moet een manier vinden om te bekomen van het recente verleden en zijn eenheid hervinden”. Kabila klonk na afloop verzoeningsgezind: “Deze top was een kans om onze vriendschapsbanden aan te halen. We zijn hier niet bijeengekomen om problemen op te lossen die niet bestaan.”

Dos Santos kondigde aan dat “de Angolese troepen spoedig worden teruggetrokken uit Congo-Brazzaville, maar niet voordat de omstandigheden zich daarvoor lenen en Congo enigszins is gestabiliseerd”. De Verenigde Staten hebben de interventie van Angola in het buurland vorige week bekritiseerd bij monde van hun ambassasadeur bij de VN, Bill Richardson. De Veiligheidsraad heeft geëist dat alle buitenlandse troepen Congo-Brazzaville verlaten.

Generaal Sassou N'Guesso kwam gisteren als laatste aan het woord. Hij pleitte voor “regionale samenwerking” en hamerde op de noodzaak van een vrij verkeer van mensen en goederen tussen Brazzaville en Kinshasa. “Ze vormen in feite één stad en de rivier de Congo is slechts een brede boulevard die mensen zonder problemen moeten kunnen oversteken.” Tijdens de burgeroorlog in Brazzaville werd Kinshasa verscheidene malen bestookt met mortiergranaten. (AFP, AP, Reuter)