Poolse priester: 'geen joden in de regering'

GDANSK, 27 OKT. In Polen is ophef ontstaan over antisemitische opmerkingen van de priester Henryk Jankowski, ex-aalmoezenier van de vrije vakbond Solidariteit. Jankowski zei gisteren dat er geen joden moeten worden opgenomen in de nieuwe Poolse regering.

Jankowski, die nog steeds banden onderhoudt met Solidariteit en die jarenlang de biechtvader van Lech Waesa is geweest, zei gisteren tijdens de preek in zijn kerk in Gdansk dat “de joodse minderheid niet in de regering moet komen” omdat “het volk daar bang voor is”. Bronisaw Geremek, zo zei Jankowski, mag geen minister van Buitenlandse Zaken worden in het nieuwe Poolse kabinet, dat later deze week wordt gepresenteerd. “We moeten ons keren tegen het kwaad in al zijn vormen, we moeten ons verzetten tegen de arrogantie die Geremek op de televisie laat zien”, aldus Jankowski.

Later zei Jankowski tegen het persbureau Reuter dat “Polen vierhonderd parlementariërs en veel goed opgeleide mensen heeft”. “Waarom moeten we ons dan wenden tot minderheden?”

Jankowski werd gisteren onmiddellijk terechtgewezen door de aartsbisschop van Gdansk, Tadeusz Gocowski. “Ik distantieer me resoluut van die opmerkingen. Ze zijn een absoluut ontoelaatbaar misbruik van de preekstoel, een tentoonspreiding van incompetentie en een gebrek aan zorg voor het openbare goed”, aldus de aartsbisschop.

Bronisaw Geremek, lid van de tot minder dan vijftienduizend zielen geschrompelde joodse minderheid in Polen, is een internationaal befaamde mediaevist. In de jaren tachtig was hij een van de meest prominente intellectuele kopstukken van Solidariteit en met de latere premier Mazowiecki de belangrijkste adviseur van Lech Waesa. Toen Mazowiecki na de verkiezingen in juni 1989 premier werd, werd Geremek voorzitter van de parlementsfractie van Solidariteit. Tegenwoordig leidt hij de fractie van de Vrijheidsunie (UW), de derde partij van Polen. De UW vormt op dit moment samen met de Kiesactie Solidariteit (AWS) een nieuwe regering. Het is zo goed als zeker dat Geremek minister van Buitenlandse Zaken wordt.

In 1995, toen de ex-communisten in Polen een regering vormden, kwam Jankowski al door zijn onverbloemde antisemitisme in opspraak. Hij riep de Polen op “niet langer regeringen te accepteren met personen die niet duidelijk hebben gemaakt of ze van Moskovitische of joodse afkomst zijn” en zei dat “zich achter sikkel en hamer de davidster verbergt”. Solidariteit heeft nooit aanleiding gezien de banden met de priester te verbreken. (Reuter, AFP)