Duitse SPD roept op tot modernisering

ROTTERDAM, 22 OKT. 'Vernieuwing en gerechtigheid', daar gaat het de sociaal-democratische SPD in Duitsland om - en vooral ook in die volgorde. Op een congres gisteren in Dortmund hield partijvoorzitter Oskar Lafontaine zijn gehoor in de Westfalenhalle voor, dat er ook met een SPD-regering sprake zal zijn van “onvermijdelijke bezuinigingen”. Maar dat dit niet zal gebeuren zonder een eerlijker verdeling van de rijkdom.

Lafontaine uitte ernstige kritiek op de regering-Kohl, die hij beschuldigde van “politiek dilletantisme” op het gebied van het economisch beleid en van “sociale kilte”. Hij vroeg zich af hoe de regering hervormingen kan verantwoorden waarin verlaging van pensioenen, werkloosheidsuitkeringen en ziektegeld voorop staan - naast vermindering van de vermogensbelasting. De SPD wijst een “apartheidseconomie” af.

Ook de SPD wil, aldus Lafontaine, het belastingstelsel hervormen. Het doel daarvan moet zijn bestrijding van werkloosheid. Daartoe wil Lafontaine in de eerste plaats de belasting op arbeid verlagen en verder de koopkracht van burgers vergroten “op een eerlijke manier”. Volgens Lafontaine zouden werknemers er 2500 mark per jaar op vooruit kunnen gaan. Ook pleitte hij voor verkorting van de arbeidstijd, waar hij aan toevoegde dat dit onmogelijk is met behoud van het volledige salaris.

De standpunten van Lafontaine op het congres in Dortmund zijn niet nieuw. De SPD heeft de afgelopen jaren gebruikt voor modernisering van de interne partijstructuur en werkt nu al maanden aan de bijbehorende inhoudelijke vernieuwing. Lafontaine wees erop dat de sociaal-democratie in Europa de wind mee heeft. “De welvaartstaat is onlosmakelijk verbonden met de democratische cultuur van Duitsland en van Europa”, aldus de partijvoorzitter.

Volgens commentatoren leunt de SPD in zijn nieuwe positionering aan tegen de sociaal-democratische regeringen in Groot-Brittannië en Frankrijk. “Pragmatisch in de economische aanpak zoals Tony Blair en sociaal gevoelig zoals Lionel Jospin”, schrijft de Süddeutsche Zeitung vandaag. Een combinatie van Lafontaine en Gerhard Schöder, voegde de krant eraan toe.

Over de kandidatuur voor het kanselierschap is op het congres nadrukkelijk niet gesproken. Volgens de planning wordt pas volgend voorjaar besloten wie kandidaat zal zijn: de pragmatische en charismatische Schöder, minister-president van Nedersaksen, of de veel linksere Lafontaine. Met zijn toespraak gisteren lijkt de laatste in elk geval duidelijk te hebben gemaakt dat hij ook in een gemoderniseerde SPD nog lang niet van het toneel is verdwenen.