KLACHTEN

Een sjofel geklede man, 67 jaar oud, loopt 's avonds in Zoetermeer omstreeks negen uur op straat met een baby rond. Op omstanders maakt hij een vreemde en wezenloze indruk. Zij waarschuwen de politie, die met drie man arriveert. De agenten denken ook: met die man is iets raars aan de hand.

Als hij op hun vragen niet bevredigend ingaat - hij beweert dat hij met zijn zoontje rondloopt - en wil doorlopen, pakken zij de man vast en nemen hem de baby af. Man en baby worden in verschillende politie-auto's naar het politiebureau afgevoerd - de man in de boeien.

De vader, want dat was hij wel degelijk, dient later een klacht tegen dit politie-optreden in. Met succes. In hun rol als hulpverleners gingen de drie agenten te ver. Dat was althans het oordeel van de Nationale ombudsman, bij wie de klacht van de vader uiteindelijk terechtkwam. Er was geen sprake van een noodtoestand of van direct gevaar voor de baby, meende hij. En dus was er geen reden op zo'n wijze “inbreuk op de vrijheid” van de vader te doen. Het optreden van de politie was 'niet behoorlijk', een van de standaardformuleringen die de ombudsman gebruikt wanneer hij zijn oordeel geeft. De agenten hadden de man en zijn baby een lift kunnen aanbieden of hem, als zij het zaakje niet vertrouwden, kunnen volgen, aldus de ombudsman.

Het voorval toont aan hoe kwetsbaar het werk van de politie kan zijn en dat 'niet behoorlijk' optreden met goede bedoelingen kan geschieden. Maar juist van de politie mag worden geëist dat zij zich aan de regels houdt, vindt de ombudsman.

Bij de Nationale ombudsman komen burgers met klachten over de politie veelal in tweede instantie terecht. De Politiewet schrijft voor dat elk korps over een eigen klachtenregeling moet beschikken en sinds vorig jaar is dat inderdaad het geval.

Van de 5083 verzoekschriften die de ombudsman in 1996 in behandeling nam hadden er, blijkens zijn jaarverslag, 545 betrekking op de politie, 10,7 procent dus. Daarmee 'scoorde' de politie na Justitie en Financiën het hoogst voor wat betreft klachten van burgers. Voor de politie kwam de ombudsman 177-maal tot een rapport, waarbij het oordeel in 54,1 procent van de gevallen 'behoorlijk' luidde en 37,9 procent 'niet behoorlijk'. Dat is een iets positievere score dan het gemiddelde van de overheidsorganen waarover burgers zich bij de Nationale ombudsman (postbus 29729, 2502 LS Den Haag) kunnen beklagen.

Meer informatie over het politie-optreden, de klachten en het oordeel van de ombudsman is te vinden in het boek 'Behoorlijk blauw' van Jeanne Doomen. Contact, 36,90 gulden.