In Roemenië niet minder helden

BOEKAREST, 16 OKT. De plannen van de Roemeense regering om een eind te maken aan de materiële voordelen voor deelnemers aan de revolutie van december 1989 gaan voorlopig niet door: om straatprotesten te voorkomen heeft premier Victor Ciorbea het betreffende wetsontwerp voor onbepaalde tijd ingetrokken.

Ciorbea zei gisteren dat een nieuwe commissie zich gaat buigen over de geldigheid van de documenten van de revolutionairen. Pas als is vastgesteld welke revolutionairen authentiek zijn, zal het wetsontwerp weer in het parlement worden gebracht.

Er lopen in Roemenië 30.000 mensen rond die met een diploma kunnen bewijzen te hebben deelgenomen aan de revolutie die in december 1989 een eind maakte aan het bewind van dictator Nicolae Ceausescu. De diploma's geven hun een reeks materiële voordelen, zoals vrijstelling van belasting, recht op gratis openbaar vervoer en een stuk land. Algemeen is echter bekend dat dergelijke diploma's niet alleen zijn uitgedeeld aan mensen die zich daadwerkelijk als helden hebben gedragen. Veel revolutionairen hebben hun diploma's om politieke redenen gekregen van de ex-communisten die eind 1989 de macht in handen kregen. Anderen kregen hun revolutionaire getuigschrift omdat ze toevallig familie waren van een van de slachtoffers van de revolutie of op basis van niet altijd even betrouwbare getuigenverklaringen van familieleden of vrienden over heldendaden die ze zouden hebben begaan.

De regering-Ciorbea wilde het aantal helden terugbrengen van 30.000 naar 3.000, te weten de directe nabestaanden van mensen die bij de revolutie werden gedood, en mensen die zelf tijdens de revolutie zijn gewond, gearresteerd of mishandeld. Het plan leidde echter tot commotie onder de bevolking, die dreigde uit te lopen op betogingen. Een aantal revolutionairen ging in hongerstaking, van wie een tiental dinsdag in het ziekenhuis moest worden opgenomen. Bovendien bleek de regeringscoalitie intern zeer verdeeld over het plan. De sociaal-democraten waren tegen de decimering van het aantal helden, de christen-democraten waren ervoor. President Constantinescu hekelde de regering gisteren wegens de gebrekkige voorbereiding van het wetsontwerp.

De beslissing van premier Ciorbea om het omstreden wetsontwerp in te trekken was mede ingegeven door het feit dat de ontevredenheid over de gevolgen van de radicale economische hervormingen snel toeneemt. Die ontevredenheid leidt steeds vaker tot demonstraties van getroffen groepen, zoals eerder deze week de boeren. (Reuter, AFP)