DENIS SASSOU NGUESSO; Man van Frankrijk en Elf-Aquitaine

ROTTERDAM, 16 OKT. De man van de Franse oliemaatschappij Elf-Aquitaine en van Frankrijk wordt hij wel genoemd: Denis Sassou Nguesso (54), die in een moordende burgeroorlog in Congo (Brazzaville) de democratisch gekozen president Pascal Lissouba terzijde heeft geschoven. Elf is veruit de belangrijkste buitenlandse investeerder en de grootste olieproducent in Congo (het op drie na belangrijkste olieland van Afrika), en heeft er als zodanig aanzienlijke invloed.

Sassou, die in Frankrijk een militaire opleiding heeft gevolgd, kwam in 1979 voor het eerst aan de macht in Congo, als een van de jongste presidenten van Afrika. Hij was een van de oprichters van de marxistisch-leninistsche Congolese Arbeiderspartij, maar als president toonde hij zich een pragmatist. In het openbaar hield hij vast aan strakke partijlijn, maar tegelijk maakte hij de nauwe banden van Congo met het Sovjet-blok losser, en zocht hij toenadering tot het Westen om de olierijkdom te gelde te maken. Met name versterkte hij de traditionele banden met het vroegere koloniale moederland Frankrijk en zorgde hij ervoor dat Elf-Aquitaine zijn dominante positie in het land kon handhaven - een positie die zijn opvolger Pascal Lissouba probeerde te doorbreken.

Na de val van de Berlijnse Muur zwoer de eenheidspartij PCT het marxisme officieel af, en in 1991 werden meer partijen toegelaten. Na een golf van protestacties temidden van groeiende economische problemen werd Sassou gedwongen een nationale conferentie te organiseren die de koers van Congo naar vrije, democratische verkiezingen moest uitzetten. De conferentie ondermijnde het gezag van Sassou, die het ten slotte in de verkiezingen van 1992 moest afleggen tegen zijn oude rivaal Lissouba.

In 1993/'94 raakte Sassou's Cobra-militie slaags met aanhangers van Lissouba, wat meer dan 2.000 mensen in Brazzaville het leven kostte. Sassou vertrok daarop naar Frankrijk. Afgelopen januari keerde hij in Brazzaville terug, officieel om mee te doen aan voor juli vastgestelde verkiezingen. Uiteindelijk heeft hij met ouderwets geweld de macht heroverd.