Congo/B in handen van nieuwe leider

BRAZZAVILLE/ WASHINGTON, 16 OKT. De Cobra-militie van ex-president Denis Sassou Nguesso van Congo (Brazzaville) beheerst na een burgeroorlog van ruim vier maanden praktisch het hele land. De strijd heeft tussen de 5.000 en 10.000 levens geëist.

De Amerikaanse regering heeft gisteren Sassou's overwinning erkend, en er bij het nieuwe regime op aangedrongen vrije verkiezingen te organiseren en een civiel bestuur op te zetten. Sassou zelf, wiens verblijfplaats vandaag onduidelijk was, zal de natie morgen toespreken en de “grote lijnen” van zijn programma uiteenzetten, aldus een woordvoerder van zijn Verenigde Democratische Krachten (UDF). Volgens het UDF komt er een overgangsperiode van enkele maanden, met een regering van nationale eenheid.

De verdreven president, Pascal Lissouba, verklaarde vanochtend tegenover een Frans radiostation zich nog steeds als staatshoofd te beschouwen. Hij wees dat hij geen democratisch gekozen opvolger voor zich zag. Hij voegde eraan toe dat “een oorlog nooit verloren is, zeker niet in moderne tijden”. Lissouba zou zich nog in Congo bevinden, in tegenstelling tot premier Bernard Kolélas, die naar Kinshasa is gevlucht.

Plannen bij de Verenigde Naties om een vredesmacht naar het gebied te sturen, zijn door de ontwikkelingen achterhaald. Secretaris-generaal Kofi Annan heeft dinsdag nog opgeroepen een voorhoede van 100 man naar het buurland Gabon te sturen. De Veiligheidsraad dringt nu ook niet meer aan op een wapenembargo tegen Congo-Brazzaville.

De Raad riep gisteren nogmaals op tot beëindiging van het geweld in Congo. Volgens de voorzitter, de Chileen Juan Somavia, “betreuren” de leden de “buitenlandse militaire inmenging” in Congo. Daarbij wordt gedoeld op de rol van Angola, dat de Cobra-militie met circa 1.000 militairen en tanks vanuit de enclave Cabinda heeft geholpen de zuidelijke olie-hoofdstad Pointe-Noire in te nemen. Volgens militaire waarnemers heeft Angola ook voorraden naar Sassou's troepen in het noorden overgevlogen.

Washington is geïrriteerd door de actie van Angola. “We zouden liever zien dat Angola zijn tijd en energie besteedt aan de uitvoering van het protocol van Lusaka”, het vredesakkoord met de oppositiebeweging UNITA, aldus een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

De regering in Luanda, die eerder elke betrokkenheid bij de burgeroorlog in Congo ontkende, beriep zich gisteren in een brief aan de secretaris-generaal van de VN op haar recht om “agressors” te achtervolgen. Luanda beschuldigt president Lissouba ervan UNITA en separatisten uit Cabinda te hebben toegestaan Congo als uitvalsbasis te gebruiken. (Reuter, AFP)