Schrik bij communisten; Lijmpoging voor politieke breuk Italië

ROME, 13 OKT. In Italië zijn de onderhandelingen heropend over een compromis dat de breuk tussen de centrum-linkse Olijf-coalitie en de communisten moet lijmen.

Nadat premier Romano Prodi donderdag zijn ontslag had aangeboden omdat de communisten weigerden de bezuinigingsmaatregelen in zijn begroting te steunen, lijken de laatsten te zijn geschrokken van de felle reacties. Ook binnen de eigen partij is kritiek gekomen op partijleider Fausto Bertinotti.

Zaterdag zei Bertinotti na een gesprek met president Oscar Luigi Scalfaro, onderdeel van de consultatierondes over de crisis, dat wat hem betreft een coalitie-akkoord voor een jaar mogelijk is.

Prominente politici van de Olijf-coalitie hebben gezegd dat de breuk alleen kan worden gelijmd als de communisten alsnog instemmen met de begroting. Zij zeiden dat de compromisvoorstellen die Prodi donderdag in het kamerdebat deed, in een laatste poging om de communisten aan zijn kant te krijgen, nog steeds geldig zijn. Of een eventueel compromis zou betekenen dat Prodi aanblijft als premier, is nog onduidelijk.

Verwacht wordt dat er uiterlijk woensdag duidelijkheid komt. Met het uitschrijven van eventuele nieuwe verkiezingen kan niet lang worden gewacht. De richtdatum is 30 november, omdat alle politieke partijen het eens zijn dat verkiezingen in december onwenselijk zijn. Dan zou een nieuw kabinet vrijwel geen tijd hebben om een begroting op te stellen met de bezuinigingsmaatregelen die nodig zijn om deelneming van Italië aan de laatste fase van de Economische en Monetaire Unie (EMU) veilig te stellen. Prodi heeft gezegd dat hij niets meer te bieden heeft en dat de communisten moeten terugkomen op hun besluit. “Er is niets om over de heronderhandelen, zei Prodi. “Als Bertinotti volledig van gedachten is veranderd, is dat zijn probleem, niet het mijne. President Scalfaro heeft duidelijk gemaakt dat hij wil proberen verkiezingen te vermijden. Hij gelooft dat die riskant zijn in verband met de EMU-gesprekken.

De rechtse oppositieleider Silvio Berlusconi heeft aangekondigd dat hij geen kandidaat-premier zal zijn in een eventuele campagne. Hij zei dat hij eenzelfde rol zou zoeken als Massimo D'Alema, de leider van de Democratische Partij van Links, de grootste partij in de Olijfcoalitie. D'Alema is bewust buiten het kabinet gebleven en opereert als een regisseur achter de schermen.

Berlusconi's besluit is mede ingegeven door de kritiek die er ook in eigen gelederen bestaat op zijn belangenverstrengeling als politicus, mediamagnaat en ondernemer. Bovendien loopt er een aantal strafzaken tegen hem waarin hij wordt verdacht van onder andere corruptie.