CDA: Aanpak pestbestrijding onderzoeken

DEN HAAG, 9 OKT. De fractie van het CDA in de Tweede Kamer acht een parlementair onderzoek naar de wijze waarop minister Van Aartsen (Landbouw, Natuurbeheer en Visserij) heeft geopereerd in de strijd tegen de klassieke varkenspest onontkoombaar.

Dat stelde woordvoerster Van Ardenne gisteren tijdens de eerste termijn van het debat over de Landbouwbegroting.

Ook de PvdA acht “het niet uitgesloten dat voorgeschiedenis en feitelijke aanpak van de epidemie aan een parlementair onderzoek moet worden onderworpen”, aldus woordvoerder Huijs. Hij wees er op dat “een onoverzichtelijk complex van factoren, krachten, belangen en verantwoordelijkheden er voor heeft gezorgd dat de varkenspest kon uitgroeien tot een ongekend drama”.

Bestrijding van de varkenspest heeft tot nu toe zo'n vier miljard gulden gekost. Daarvan heeft de Europese Unie meer dan de helft betaald.

Vooralsnog is niet duidelijk of in de Kamer een meerderheid is te vinden voor een parlementair onderzoek. “Ik begrijp niet dat CDA en PvdA het punt nu naar voren hebben gebracht”, aldus VVD-woordvoerder Blauw. “Eerder is in de commissie afgesproken dat de bewindsman met een uitvoerige evaluatie komt. Als die niet bevredigend is, zou de vraag pas aan de orde kunnen komen of een onderzoek al dan niet wenselijk is.”

Ook D66-woordvoeder Ter Veer noemt het “onzinnig” nu al over een parlementair onderzoek te beginnen. “Met het oog op de evaluatie is een verzoek om een parlementair onderzoek niet slechts prematuur, het is erger. Als je de woorden 'parlementair onderzoek' zo lichtzinnig in de mond neemt, degradeer je het zo ongeveer belangrijkste instrument dat de Tweede Kamer ter hand kan nemen.”

De Kamer sprak zich gisteren nog niet uit over de plannen van de minister om de varkensstapel vanaf volgend jaar door middel van een 'generieke korting' met een kwart terug te brengen. De Kamer debatteert eind november over die maatregel, na eerst een hoorzitting te hebben gehouden en een werkbezoek te hebben gebracht aan getroffen bedrijven.

Mevrouw Van Ardenne (CDA) had vooruitlopend daarop niettemin forse kritiek op Van Aartsens plannen: “Dat is met de botte bijl een sector om zeep helpen.” Het CDA betwijfelt zelfs of dit moment wel geschikt is om een herstructurering in te zetten. De generieke korting, zoals de minister die voorstelt “fietst dwars door gebiedsgerichte plannen, zorgt voor minder reductie van ammoniak- en fosfaatuitstoot, houdt geen rekening met bedrijven en gebieden waar alles in orde is en zet Nederland op een achterstand ten opzichte van andere landen,” aldus mevrouw Van Ardenne.

D66 volgt de minister in elk geval bij de generieke korting. “Vorige week heb ik gevraagd alvast met het uitkopen te beginnen,” aldus Ter Veer.

Dat geldt ook voor GroenLinks, maar de fractie eist wel onderscheid tussen dieren en bedrijven. “Niet alle varkens zijn gelijk”, aldus woordvoerster Vos. Volgens haar zou voor bio- en scharrelvarkens een uitzondering moeten worden gemaakt en zouden bovendien meer mestvarkens in leven kunnen blijven dan fokzeugen. Bovendien zouden grote bedrijven meer dieren moeten inleveren dan kleine.

Huijs (PvdA) wilde gisteren niet diep ingaan op de herstructureringsproblematiek, maar stelde wel de minister “te steunen in onorthodoxe en zeer ingrijpende maatregelen”.