Bonn geeft groen licht voor order Eurofighter

BONN, 9 OKT. De Duitse regering heeft gisteren ingestemd met de aankoop van 180 Europese gevechtsvliegtuigen (Eurofighters) ter waarde van 23 miljard mark. Met deze order is de weg vrij voor het grootste Europese industrieprogramma.

Minister Volker Rühe van Defensie zei dat er “geen voordeliger vliegtuig” is dan de Eurofighter. Hij kondigde aan het “volste vertrouwen” te hebben, dat de Bondsdag in november met het kabinetsbesluit zal instemmen.

De aanschaf van de Eurofighter is door de oppositionele SPD en de Groenen scherp bekritiseerd. De SPD vindt de financiële risico's “te groot”. De Groenen noemen het besluit “catastrofaal”. Er is volgens hen geen reden voor de aanschaf van gevechtsvliegtuigen, omdat er geen acute internationale oorlogsdreiging bestaat.

Ook enkele liberale FDP-Bondsdagleden hebben gezegd tegen aanschaf van het gevechtsvliegtuig te zullen stemmen. De regeringscoalitie van CDU/CSU en FDP heeft in de Bondsdag een krappe meerderheid, maar naar verwachting stemmen ook enkele SPD'ers voor. Krijgt het besluit van de regering-Kohl, zoals verwacht, de goedkeuring van het parlement, dan is de weg vrij voor het grootste Europese industrie-programma, waarbij verschillende defensie- en luchtvaartconcerns nauw met elkaar samenwerken.

Al in 1988 besloten de vier NAVO-landen Duitsland, Italië, Spanje en Groot-Brittannië samen een Europees gevechtsvliegtuig te produceren. Maar door ontwikkelingsproblemen en de krappe financiële situatie in de Bondsrepubliek, als gevolg van de Duitse hereniging in 1990, werd het project uitgesteld.

De luchtvaartbedrijven Alenia (Italië), British Aerospace, Casa (Spanje) en Daimler-Benz Aerospace (Dasa) hebben inmiddels een consortium gevormd dat de Eurofighter gaat produceren. Zodra de Bondsdag het project heeft goedgekeurd, zal met de productie worden begonnen van 232 vliegtuigen voor Engeland, 180 voor Duitsland, 130 voor Italië en 87 voor Spanje. De productie levert orders op voor vele honderden Europese bedrijven; in Duitsland zullen naast Daimler-Benz zo'n honderd toeleveranciers van de opdracht profijt hebben. De defensie-industrie is vooral geconcentreerd in Beieren en Baden-Württemberg. Met het Eurofighter-project zijn in Duitsland 18.000 arbeidsplaatsen, vooral in Beieren, gemoeid. Mede daarom heeft minister Theo Waigel (Financiën) van de Beierse CSU zich steeds een warm voorstander van het project getoond.

Minister Rühe zei dat 847 miljoen mark in de begroting voor volgend jaar is gereserveerd voor de productie van het vliegtuig. De 180 Eurofighters zullen in een periode van veertien jaar, tot het jaar 2012, worden aangeschaft. Tenminste twee FDP-Bondsdagleden verklaarden gisteren tegen het project te zullen stemmen. FDP-er Jürgen Koppelin zei dat het geld beter gebruikt kan worden voor belastingverlaging en ter ontlasting van de begroting.

Rühe rekende gisteren voor dat ruim zeventig procent van de aanschafkosten van de Eurofighters terugvloeit in de staatskas in de vorm van belastingen, andere afdrachten en sociale verzekeringsbijdragen. Hij verwacht dat “minstens enkele defensiespecialisten van de SPD” met het kabinetsbesluit zullen instemmen. Zeker twintig sociaal-democraten zouden voor productie van de Eurofighter zijn.

Voor de regering-Kohl zijn de veiligheidsmotieven en de industriepolitieke belangen doorslaggevend geweest om met de aankoop van de Eurofighters in te stemmen. Willen de Bondsrepubliek en de overige Europese partners in de NAVO enige rol van betekenis spelen, is een modern gevechtsvliegtuig voor de luchtmacht noodzakelijk.

Voor de industrie, met name voor de defensie-afdeling Dasa van Daimler-Benz, betekent het project een enorme stimulans. Zonder de Eurofighter zouden in de Bondsrepubliek geen militaire vliegtuigen meer worden geproduceerd, terwijl de Britse partner deze hoogwaardige technologie verder ontwikkelt.

Dasa krijgt door de samenwerking de mogelijkheid zijn hoogwaardige technologische know-how op het gebied van de luchtvaart verder uit te breiden. De ontwikkeling van een Europees lucht- en ruimtevaartconsortium wordt ook als een belangrijke tegenhanger beschouwd van de invloedrijke Amerikaanse defensie-giganten.