Republikeinen: Witte Huis vertraagt onderzoek Justitie en Congres; Meer videobanden van Clinton

Niet bekend

Volgens een woordvoerder van president Clinton wordt er nu naar de overige banden gezocht. Het zou nog wel tot volgende week kunnen duren voor ze allemaal boven water zijn.

In augustus al hadden het Congres en het ministerie van Justitie, die een onderzoek instellen naar illegale fondsenwerving, uitdrukkelijk gevraagd of er van de koffie-bijeenkomsten video-opnames bestonden. Maar toen was dat door een advocaat van het Witte Huis ontkend. Deze advocaat, Lanny Breuer, moet vandaag voor een kamer van onderzoek (grand jury) verschijnen, om uit te leggen hoe het kan dat niemand van de banden wist, en hoe ze plotseling opdoken.

Volgens Republikeinen wijst de late openbaarmaking van de banden erop dat het Witte Huis systematisch het onderzoek van Justitie en het Congres vertraagt en bewijsmateriaal achterhoudt. Ook veel Democraten toonden zich verontwaardigd over de gang van zaken. Maar volgens president Clinton was het slechts “een ongelukje”.

Niet bekend

Het politieke tumult over de kwestie, en over een poging om het hele stelsel van campagnefinanciering te hervormen, nam gisteren hevig toe in politiek Washington. Een wetsvoorstel dat de regels voor inzameling van politieke gelden grondig op de helling zet strandde in de Senaat. En in een hoorzitting van de senaatscommissie die illegale campagnebijdragen onderzoekt, maakten de senatoren elkaar, minister van Justitie Reno en president Clinton bittere verwijten.

Clinton had 's ochtends nog een beroep op de Senaat gedaan om in te stemmen met het hervormingsvoorstel, dat bekend staat als de McCain/Feingold-wet. “We moeten de mazen in het net dichten”. Maar zover kwam het niet. Een amendement van de Republikeinse meerderheidsleider Trent Lott, om vakbonden te verplichten schriftelijke toestemming van hun leden te vragen voor ze contributiegelden gebruiken voor politieke campagnes, haalde het niet. Ook de hervormingswet zelf, waar alle Democratische senatoren achter staan, kreeg niet voldoende stemmen om verdere behandeling mogelijk te maken. Want zonder het door de Democraten fel bestreden amendement van Lott, waren onvoldoende Republikeinen bereid om de wet te steunen. De initiatiefnemers van de wet zeggen dat ze deze week een nieuwe poging zullen wagen om tot een stemming te komen, maar volgens Lott zal het voorstel dit jaar niet meer aan de orde komen.

Senator Fred Thompson, voorzitter van de commissie die de illegale fondsenwerving onderzoekt, riep president Clinton op om zèlf een onafhankelijke aanklager te benoemen nu minister van Justitie Janet Reno dat ondanks aandringen van de Republikeinen niet doet. Thompson beklaagde zich in harde termen over de late openbaarmaking van de video-banden en over de tegenwerking die zijn commissie de afgelopen maanden heeft ondervonden bij het verzamelen van informatie. “De meeste sleutelfiguren die we opriepen om te getuigen beroepen zich op hun verschoningsrecht (de regel dat niemand verplicht kan worden tot getuigenissen die tegen hem zelf gebruikt kunnen worden, red.). Velen zijn het land ontvlucht. Documenten worden intussen vernietigd. Bewijsmateriaal vervaagt.”

Thompson verweet minister Reno, die onderzoekt of Clinton telefonisch om politieke bijdragen heeft verzocht en of dat een nader onderzoek rechtvaardigt, dat ze het verkeerde spoor volgt. “Iedereen in Washington weet dat niemand in de regering voor die telefoontjes vervolgd zal worden.” De Democratische senator John Glenn op zijn beurt beschuldigde Thompson en de Republikeinse meerderheid van de onderzoekscommissie dat zij louter door partijpolitiek geïnspireerd worden en onvoldoende aandacht hebben besteed aan de buitenlandse donaties die de voormalige Republikeinse partij-voorzitter Haley Barbour in strijd met de wet heeft gearrangeerd.

Harold M. Ickes, de man die als plaatsvervangend stafchef de leiding had van de herverkiezingscampagne van Clinton, verscheen gisteren als getuige voor de senaatscommissie. Maar wie erop rekende dat Ickes, die na de verkiezingen door Clinton op onelegante manier aan de kant werd gezet, zijn voormalige baas zou afvallen, kwam bedrogen uit.

Strijdvaardig las Ickes de senatoren de les. Hij gaf toe dat er fouten zijn gemaakt, maar ontkende op de hoogte te zijn van enige wetsovertreding van de president of de vice-president.

Al eerder had Ickes toegegeven dat hij Clinton heeft aangespoord om potentiële donors telefonisch om geld te vragen, maar hij zei dat daar niets onrechtmatigs aan was. Over de agressieve fondsenwerving die gecoördineerd werd vanuit het Witte huis, zei hij: “Wij volgden het model van onze politieke voorgangers, dat is opgezet door James Baker onder president Reagan.”