Kamer wil betere beveiliging burger bij communicatie

DEN HAAG, 7 OKT. Worden fax en e-mail straks buiten de Grondwet geplaatst? Raakt iemand die een telefoongesprek voert via de speaker van het apparaat - in het zakelijk verkeer een veel voorkomend verschijnsel - de aanspraak op het telefoongeheim kwijt? Valt een foto die met een brief wordt meegestuurd buiten het briefgeheim tenzij het tegendeel wordt aangetoond?

Dit zijn enkele van de kritische vragen die de vier grote fracties in de Tweede Kamer afvuren op een voorstel tot Grondwetswijziging dat premier Kok en de ministers Dijkstal (Binnenlandse Zaken) en Sorgdrager (Justitie) op 5 juli hebben ingediend.

Het kabinet wil de afzonderlijke bepalingen over het brief-, telefoon- en telegraafgeheim vervangen door een algemeen communicatiegeheim. Uit de eerste, schriftelijke ronde van de parlementaire behandeling blijkt echter een opmerkelijk eensgezinde vrees dat het nettoresultaat uitdraait op een geringere bescherming voor de burger.

Op zichzelf heeft de Kamer wel waardering voor de doelstelling van de regering om de bescherming van de grondrechten onafhankelijk van de techniek (brief, telefoon, computer) te maken. De techniek verandert immers voortdurend zodat de wet steeds achterloopt. Daarom maakt de voorgestelde nieuwe Grondwetsbepaling de bescherming van communicatie afhankelijk van de “geobjectiveerde wil tot vertrouwelijkheid”.

De regering valt volgens de VVD en de PvdA echter in zijn eigen valkuil. De wil tot vertrouwelijkheid moet in de praktijk vooral blijken uit de beveiliging waarvan een boodschap is voorzien, zoals een gesloten envelop, computer-encryptie of het gebruik van een zogeheten seal-fax. Zeker de moderne electronische communicatie wordt daarmee toch weer afhankelijk gemaakt van de techniek.

Het CDA vraagt waarom niet dezelfde weg wordt gevolgd als bij de vrijheid van meningsuiting. Daar is de ouderwetse drukpersvrijheid aangevuld met bepalingen over de omroep en de nieuwe media zonder dat zij zelf het loodje hoefde te leggen. D66 bepleit een nieuw “transportgeheim” voor electronische communicatie.