Iljoemzjinovs vakantie

Het verhaal is niet zo actueel meer doordat het een week op de plank is blijven liggen, maar het is te aardig om hier niet te vertellen. Het stond in de Boston Globe van zaterdag 20 september en ging snel de schaakwereld rond. In die week hield Kirsan Iljoemzjinov, die niet alleen president is van de wereldschaakbond, maar ook van de Russische republiek Kalmukkië, vakantie aan de Zwarte Zee, ver van zijn land.

Een groep van veertig ministers en parlementsleden was met hem meegegaan. Maar het land bleef niet onbestuurd achter. Iljoemzjinov had voor zijn vertrek de Jeugd Zelfbestuur Week uitgeroepen. Tijdens de afwezigheid van de regering zou het bestuur worden waargenomen door jonge mensen. Een test, om hun te leren wat leiderschap was.

Natalia Koelikova, 25 jaar, assistent van de minister van Justitie, kreeg een dag vantevoren te horen dat ze tot waarnemend president van Kalmukkië benoemd werd. De volgende dag stamelde ze op de televisie dat de nieuwe jeugdregering geen revolutionaire veranderingen op het oog had.

Het was critici van Iljoemzjinov niet ontgaan dat de week van de jeugd samenviel met een bezoek aan Kalmukkië van een onderzoekscommissie uit Moskou. Er was weer een lijst van beschuldigingen. Miljarden roebels aan landbouwsubsidie uit Moskou waren niet op de juiste plek aangekomen. Twaalf miljoen dollar voor de slachtoffers van overstromingen aan de kust van de Kaspische Zee zouden in de zakken van Iljoemzjinov terecht zijn gekomen.

Er zijn al veel van zulke onderzoekscommissies uit Moskou in Kalmukkië geweest en Iljoemzjinov gaat er prat op dat ze nooit iets konden vinden. Ook nu niet, want er was geen gezagsdrager aanwezig die door de commissie aan de tand kon worden gevoeld.

De commissie verlengde haar verblijf in de Kalmukse hoofdstad Elista tot de regering zou zijn teruggekeerd. Iljoemzjinov verlengde vanuit zijn vakantieoord de week van de jeugd. De commissie keerde onverrichter zake naar Moskou terug. Intussen hadden de jongelui de tijd van hun leven gehad. Ze raasden begeleid door lijfwachten in witte regerings-Rolls Roycen door de hoofdstad. Ze speelden parlementje. Ze inspecteerden fabrieken en ze openden het vrouwenschaakkampioenschap van Rusland.

Ja, het is een slimmerik, onze Iljoemzjinov. Er valt voorlopig niet te verwachten dat hij echt aangepakt zal worden, want daarvoor ontbreekt waarschijnlijk in Moskou de politieke wil. Iljoemzjinov staat bekend als een belangrijk bondgenoot van Jeltsin, die hem nog kort geleden een hoge onderscheiding gaf.

Begrijpelijk dat menigeen zich afvraagt of de vijf miljoen dollar die Iljoemzjinov heeft beloofd voor het komende wereldkampioenschap er echt zullen komen. Je weet het nooit, maar bescheiden optimisme lijkt gerechtvaardigd. Er zijn geruchten geweest dat de Turkse arbeiders die in Elista Iljoemzjinovs 'onafhankelijke schaakstad' bouwden, niet betaald werden. Dat de Kalmukse ambtenaren maandenlang geen salaris ontvingen. Dat het volk in bittere armoede leeft. Maar de schakers die onder Iljoemzjinovs vleugels speelden zijn zover ik weet tot nu toe altijd betaald.

De partijen van deze week zijn uit het Fontystoernooi in Tilburg, waar Kasparov en Kramnik hun concurrenten overklassen.

Wit Van Wely-zwart Kasparov, eerste ronde.

1. c2-c4 Jammer, Van Wely heeft altijd veel succes met de variant die Kramnik in de partij hieronder speelt. Het zou interessant zijn geweest om te zien wat Kasparov, die tegen die variant een paar maanden geleden met zwart tegen Kramnik verloor, nu had voorbereid. 1...e7-e5 2. Pb1-c3 Pb8-c6 3. e2-e3 Pg8-f6 4. a2-a3 g7-g6 5. b2-b4 Lf8-g7 6. Lc1-b2 0-0 7. d2-d3 Tf8-e8 8. Dd1-c2 d7-d5 9. c4xd5 Pf6xd5 10. Pc3xd5 Dd8xd5 11. Pg1-e2 f7-f5 12. Pe2-c3 Dd5-f7 13. Pc3-a4 Teveel gevraagd. Kalm 13. Le2 was noodzakelijk. 13...Lc8-e6 14. Pa4-c5 Le6-d5 Nu is het lastig voor wit, want zowel op 15. Pxb7 als op 15. e4 komt 15...Pd4 15. b4-b5 En het is niet moeilijk te raden wat hier op komt.

15...Pc6-d4 16. e3xd4 e5xd4+ 17. Lf1-e2 Zwart riskeerde niets met zijn pseudo-offer, want tegen 17. Kd1 had hij 17...b6, waarna het witte paard niet weg kan wegens 18...Lb3 17...Ld5xg2 18. 0-0-0 Lg2xh1 19. Td1xh1 Df7-d5 20. Th1-e1 Te8-e5 21. Dc2-b3 Dd5xb3 22. Pc5xb3 Ta8-e8 23. Kc1-d1 Te5xb5 Zwart heeft een gewonnen eindspel overgehouden. 24. Le2-f3 Te8xe1+ 25. Kd1xe1 c7-c6 26. Lf3-d1 a7-a5 27. Lb2xd4 a5-a4 28. Ld4xg7 Kg8xg7 29. Pb3-d2 Tb5-e5+ 30. Ld1-e2 b7-b5 31. Ke1-d1 Te5-d5 32. Kd1-c2 g6-g5 33. Le2-f3 Td5-d6 34. h2-h3 Kg7-g6 35. Pd2-b1 h7-h5 36. Pb1-c3 g5-g4 37. Lf3-g2 Kg6-f6 38. h3xg4 h5xg4 39. d3-d4 Kf6-g5 40. Kc2-d3 Td6-h6 41. Kd3-e2 f5-f4 42. Lg2-e4 Th6-h3 43. Ke2-d2 Th3-h2 44. Kd2-e1 g4-g3 45. f2xg3 f4xg3 46. Ke1-f1 Th2-f2+ 47. Kf1-g1 b5-b4 48. a3xb4 a4-a3 49. d4-d5 Kg5-f4 50. Le4-g6 c6xd5 51. Pc3xd5+ Kf4-g5 Wit gaf op.

Wit Kramnik-zwart Shirov, tweede ronde.

1. Pg1-f3 Pg8-f6 2. c2-c4 g7-g6 3. Pb1-c3 Lf8-g7 4. e2-e4 d7-d6 5. d2-d4 0-0 6. Lf1-e2 e7-e5 7. 0-0 Pb8-c6 8. d4-d5 Pc6-e7 9. b2-b4 Pf6-h5 10. Tf1-e1 Hiermee heeft Kramnik al vaak succes gehad. 10...f7-f5 11. Pf3-g5 Ph5-f4 12. Lc1xf4 e5xf4 13. Ta1-c1 Lg7-f6 14. Pg5-e6 Lc8xe6 15. d5xe6 Lf6xc3 16. Tc1xc3 f5xe4 17. Le2-f1 e4-e3 18. f2xe3 f4xe3 In Browne-Fedorowicz, Amerikaans kampioenschap 1997, werd 18...a5 19. b5 c6 gespeeld. Het werd remise, maar het ziet er niet mooi voor zwart uit. 19. Tc3xe3 c7-c6 20. Dd1-d2 d6-d5 21. c4xd5 c6xd5 Dit trouwens ook niet, door de machtige witte pion op e6. 22. Dd2-d4 Hierover was Kramnik erg tevreden en de spelers dachten na afloop dat zwart hierna geen afdoende verdediging meer had.

22...Dd8-d6 Kramnik moest nauwkeurig rekenen bij zijn vorige zet. Ik denk dat hij de volgende variant voor ogen had: 22...Pf5 (lijkt materiaal te winnen) 23. De5 Db6 24. e7 Tfe8 25. Dxd5+ Kg7 26. De5+ Kh6 27. Kh1 Txe7 28. Th3+ Kg5 29. Tg3+ Kh6 (of 29...Kh5 30. Df4 Pxg3+ 31. hxg3 met de dreigingen Dh4 mat en Txe7) 30. Df4+ Kg7 31. Txe7+ Pxe7 32. Tf3 met winnende aanval. 23. Dd4-c5 Dd6-f4 24. Te3-f3 Df4-g5 25. Tf3-f7 Tf8xf7 26. e6xf7+ Kg8xf7 27. Dc5-c7 Dg5-h4 28. Te1-e3 Dh4xb4 29. a2-a3 Db4-h4 30. Dc7xb7 Ta8-e8 31. Db7xa7 d5-d4 32.Lf1-c4+ Kf7-f8 33. g2-g3 Dh4-g4 34. Lc4-e2 Dg4-c8 35. Da7xd4 Dc8-c1+ 36. Kg1-g2 Zwart gaf op.