Russische gasten klappen voor Russische muziek

Concert: Residentie Orkest o.l.v. Jevgeni Svetlanov m.m.v. Vladimir Ovtsjinnikov. Programma: Prokofjev: 2e pianoconcert; Tsjaikovksi: Symfonie nr 5. Gehoord: 2/9 Dr. Anton Philipszaal Den Haag. Herhalingen: 3, 4/10. Radio-uitz.: 5/10 14 uur NPS Radio 4.

Koningin Beatrix, prins Claus, de Russische premier Tsjernomyrdin en zijn echtgenote en premier Kok woonden gisteravond in de Haagse Dr. Anton Philipszaal een galaconcert bij van het Residentie Orkest onder leiding van de Russische dirigent Jevgeni Svetlanov. Naast andere leden van de Russische delegatie, die een driedaags bezoek aan ons land brengt, waren ook de ministers Van Mierlo (buitenlandse zaken), Dijkstal (binnenlandse zaken) en staatssecretaris Nuis (OCW) aanwezig.

Het concert was een onderdeel van de afsluiting van de lange reeks Peter de Grote-manifestaties in ons land. Daarmee werd herdacht dat de Russische tsaar Peter de Grote driehonderd jaar geleden een bezoek bracht aan ons land. Hij wilde het isolationistische Rusland aansluiting geven bij het Westen door politieke, technologische en culturele uitwisseling, zo schreef minister Van Mierlo in het concertprogramma.

Tsjernomyrdin bezoekt vandaag Zaandam, waar Peter de Grote zich bekwaamde in het scheepstimmermansvak, wat later de operette Zar und Zimmermann van Lortzing opleverde. De tsaar bracht ook een bezoek aan Den Haag, waar hij op 5 oktober 1697 - zondag precies driehonderd jaar geleden - in de Trêveszaal op het Binnenhof werd ontvangen. Premier Tsjernomyrdin is de hoogstgeplaatste Rus die sindsdien ons land bezoekt. Koningin Beatrix en prins Claus zullen volgend jaar voor het eerst Rusland bezoeken.

Hoewel volgens premier Kok tijdens het bezoek voortgang is gemaakt bij overleg op cultureel gebied, is er nog steeds geen cultureel verdrag tussen Rusland en Nederland. De culturele betrekkingen zijn echter, zeker op muzikaal gebied, zeer intensief.

Sinds de jaren zestig, toen het Amsterdams Philharmonisch Orkest veel Russische musici liet optreden, is in ons land ook, vooral via de Vara-Matinee en het Holland Festival zeer veel Russische muziek door Russische musici ten gehore gebracht. Tal van Russische musici weken in de Koude Oorlog-tijd ook uit naar ons land, zoals Viktor Liberman, die concertmeester werd bij het Rotterdams Philharmonisch Orkest en het Koninklijk Concertgebouworkest.

Van een echte gelijkwaardige uitwisseling is echter nog geen sprake, want de Russische muzikale aanwezigheid in ons land is veel groter dan omgekeerd. Twee Russen zijn chef-dirigent in ons land: Gergjev bij het Rotterdams Philharmonisch Orkest en Svetlanov bij het Residentie Orkest.

Het concert dat Svetlanov gisteravond dirigeerde was ook exclusief Russisch en net als de pianosolist Vladimir Ovtsjinnikov was hij getooid met een rode anjer in het knoopsgat. Ovtsjinnikov kwam in het spectaculaire en virtuoze Tweede pianoconcert van Prokofjev soms veel octaven en nog veel meer toetsen tekort. Daartegenover stond echter dat Svetlanov en hij in andere passages zochten naar introvertie en lyriek en die ook vonden. Tsjaikovski's Vijfde symfonie kreeg een scherp geprofileerde uitvoering, waarbij Svetlanov in zijn behandeling van het noodlotsthema in het Andante cantabile tot schokkende effecten kwam. Het concert eindigde in euforie, waarbij het Residentie Orkest met de voeten roffelde voor Svetlanov en iedereen klapte voor iedereen.