Sorgdrager wil onderzoek OM in Groningen; Na fouten in zaak-Lancee

DEN HAAG, 2 OKT. Minister Sorgdrager (Justitie) wil voor de jaarwisseling weten wat er in Groningen precies mis is in de relatie tussen openbaar ministerie, regiopolitie en rijksrecherche en hoe deze kan worden verbeterd. Het onderzoek zal worden gedaan door deskundige buitenstaanders.

Sorgdrager zegde dit toe tijdens het overleg dat zij gisteren met de Tweede Kamer had over de gang van zaken rond de arrestatie van politiechef Lancee op Schiermonnikoog. De drie regeringspartijen hadden haar om zo'n onderzoek gevraagd. De minister laat al onderzoek doen naar de wijze waarop zij is voorgelicht door het openbaar ministerie over de zaak-Lancee.

De gegevens die zij kreeg resulteerden dit voorjaar in het onvolledig en onjuist informeren van de Kamer door de minister. Sorgdrager liet gisteren in het midden of dat onderzoek leidt tot disciplinaire maatregelen tegen de voor de informatie verantwoordelijke functionarissen. “Ik sluit dit niet uit als blijkt dat iemand aantoonbaar te weinig informatie heeft gegeven die cruciaal was voor mijn antwoorden aan de Kamer. Maar ik heb echter niet het gevoel dat ik bewust op het verkeerde been ben gezet, maar de informatie was wel slordig en onvolledig. Dit kan ik niet zo maar laten passeren.”

Lancee werd in april 1996 door een arrestatieteam opgepakt op beschuldiging van incest met zijn dochter. Deze beschuldiging bleek niet houdbaar en werd later ingetrokken. Het openbaar ministerie seponeerde de zaak enkele maanden later. Uit onderzoek bleek dat er door politie, rijksrecherche en openbaar ministerie meerdere fouten zijn gemaakt.

Sorgdrager berichtte in maart, in antwoord op vragen die het CDA eind 1996 stelde, dat politie en openbaar ministerie in de zaak weliswaar steekjes hadden laten vallen, maar dat het optreden als geheel niet onverantwoord was. Eind augustus gaf zij toe dat er fouten zijn gemaakt en dat er forse tekortkomingen kleven aan het optreden van politie en justitie in Groningen. “Politie en justitie hebben zich emotioneel te veel op sleeptouw laten nemen door de beschuldigingen van de dochter en te weinig afstand gehouden. Er was op verschillende momenten sprake van een onvoldoende professioneel optreden”, zo verklaarde Sorgdrager gisteren.

Sorgdrager sluit niet uit dat er op een gegeven moment maatregelen worden genomen tegen betrokken ambtenaren, iets waarop door met name het CDA was aangedrongen. Maar dat is volgens haar pas aan de orde als blijkt dat de fouten buiten proportie zijn. Sorgdrager: “Binnen zekere grenzen moet politie en justitie fouten kunnen maken zonder dat iemand bang hoeft te zijn daar onmiddellijk voor gestraft te worden. Anders durft straks niemand meer een beslissing te nemen, en zeker niet onder tijdsdruk. Dat zou funest zijn voor het opsporingsapparaat. Wel moeten fouten worden geëvalueerd opdat er van wordt geleerd.” In de zaak-Lancee zal het echter nog moeilijk te achterhalen zijn wie op welk moment fouten heeft gemaakt, aldus Sorgdrager. Ze betreurde het dat bij het openbaar ministerie, regiopolitie en rijksrecherche een verschillende lezing van de gang van zaken wordt gegeven.