Fascinerende kruistocht tegen een mafioso

Als ik misdaadverslaggever Peter R. de Vries was, zou ik voortaan éven onder mijn auto kijken voor ik wegreed.

Ik besef dat dit een cryptische beginzin is voor degenen die de afgelopen twee avonden niet gekeken hebben naar het dagelijkse programma van De Vries om half elf op RTL 4. Zij kunnen hun achterstand nog ongedaan maken, want De Vries gaat vanavond verder met een hoogst curieus feuilleton, gewijd aan 'de definitieve ontmaskering van de crimineel Steve Brown'.

Tussen De Vries en Brown is het al enige tijd oorlog. De Vries interviewde de voormalige (?) drugshandelaar een poosje geleden nogal kritisch in zijn programma. Brown begon daarop een hetze tegen De Vries. Hij riep van de daken dat De Vries zélf banden had gehad met de Delta-groep, een bekende criminele organisatie. Om dat te bewijzen kocht Brown voor 15.000 gulden de getuigenis (op videoband) van de crimineel Ron O.

Brown wist echter niet dat Ron O. bezig was hem te verraden. O. lichtte De Vries in die vervolgens met verborgen camera de ontmoetingen tussen Brown en O. liet registreren. Op die videobanden konden we zien hoe Brown de valse getuigenis van Ron O. kocht.

Het is fascinerend materiaal. De tv-kijker krijgt een onthutsend direct inkijkje in de leefwereld van een levensgevaarlijke gangster, die voortdurend de vreselijkste bedreigingen uitbraakt. We horen Brown tegen O. snoeven en dreigen. “Peter R. de Vries sla ik echt de kanker. Ik breek zijn kaak.”

We kunnen zien hoe Brown onder het snuiven van wat coke-lijntjes almaar verhitter over zijn criminele topprestaties vertelt. Het wordt vooral voor Veronica - geen criminele organisatie, maar een omroep - een uiterst gênante vertoning. Brown heeft immers dit jaar als 'misdaadverslaggever' voor Veronica een aantal 'reportages' gemaakt. Hij vertelt hoe hij Veronica 75 mille aftroggelde voor een trip naar Mexico. “Ik kwam terug met niks. Met kak.” (Veronica heeft inmiddels desgevraagd laten weten dat het 'slechts' 25 mille was.)

Gisteravond hoorden we Brown in aanwezigheid van de verborgen camera zeggen: “Ik heb hun (Veronica) trouwens ook afgeperst, hoor, tussendoor. Hun directeur. Ja, wouwen ze niet betalen, zeg ik: kom maar, dan sla ik je kop in elkaar. Ik heb VNU toch ook 40 ruggen afgepakt, van Panorama. Daar heb ik ook de grootste directeur gechanteerd. Ook van: kom maar of ik sla je kop in elkaar. Hup. Twintig ruggetjes.” (De hoofdredacteur van Panorama wilde niet reageren op dit verhaal, maar gaf toe dat er een 'zakelijk geschil' met Brown was geweest dat inmiddels was opgelost.)

Wat De Vries in deze uitzendingen doet, is journalistiek uiterst ongebruikelijk. Hij gebruikt zijn zendtijd, zijn macht dus, om een in wezen particuliere vete tussen hem en een gangster in zijn voordeel te beslechten. Ik denk dat er niet veel hoofdredacteuren, waar ook ter wereld, hun personeel daarvoor de gelegenheid zouden geven.

Er blijven in dit geval voor de kijker bovendien enkele onbeantwoorde vragen: waarom liep Ron O. over naar Peter de Vries? En: waarom doet De Vries pas een poging tot 'definitieve ontmaskering' nu zijn eigen reputatie in het geding is?

Zelf ben ik nooit een grote (zelfs geen kleine) bewonderaar geweest van De Vries' journalistieke methoden. Toch kreeg ik de afgelopen avonden steeds meer begrip en respect voor zijn kruistocht tegen Brown, die zich een mafioso van de ergste soort toont - een mafioso die het nota bene wist te brengen tot gewaardeerd kroongetuige van justitie, tot politie-informant en tot medewerker van Veronica.

Hoe gaat dit aflopen? De programmamaker in De Vries laat de spanning aardig oplopen. De laatste beelden betroffen een directe confrontatie tussen Brown en De Vries in het kantoor van laatstgenoemde.

Als waardige climax had ik het volgende gedacht. Tijdens een rechtstreekse uitzending van De Vries komt Brown met rokend pistool de studio binnenrennen. De kogels ketsen af op De Vries' kogelvrije vest en slaan terug in het hart van Brown die in gangsterstijl prachtig neerstort. Dan verschijnt Joop van den Ende achter De Vries met het bordje: 'Binnenkort in het theater'.